Güncelleme: 00:42 TSİ 19 Mart 2019 Salı
Makale detayı
Facebook'ta Paylaş

Ağır Çekim Başkan

Stephen F. Hayes
Güncelleme: 12:48 TSİ 28 Mart 2011 Pazartesi

3 haftadan beri Obama yönetimindeki yetkililer Libya'da uçuşa yasak bölge ilan edilmesi ihtimaline dudak büktüler ve Orta Doğu'da askeri eyleme karşı uyarıda bulundular. Yönetim, geçen hafta ise muhtemelen her ikisiyle de sonuçlanacak Birleşmiş Milletler kararını destekledi.

Bu arada, Libya konusunda "uzlaşma" arayışları içinde uluslararası toplumla bitmek tükenmek bilmeyen çetin müzakereler de başarıyla neticelendi fakat görünüşe bakılırsa çok daha zor bir netice ortaya çıktı.

Rejim yanlıları ve protestocular arasında günler süren çatışmalardan sonra 18 şubatta Kaddafi'nin güvenlik kuvvetleri ülkenin en büyük ikinci şehri Bingazi'den çekilmeye başladı. Bu zafer Libya'daki muhaliflere güven ve heyecan verdi. İsyancı kuvvetler Libya'nın kuzey sahili boyunca batıya doğru hızla hareket ettiler ve şehirleri ele geçirerek Trablus'a doğru ilerlediler. Eylemcilerden Bedevi Altobavi, New York Times'a "Rejim yıkılıncaya kadar protestoya devam edeceğiz. Geri dönüş yok" diye konuştu.

Ama Kaddafi, yönetiminin sona ermesinin kaçınılmaz olduğuna dair giderek yayılan hissiyatı paylaşmıyordu. Kaddafi, oğlu Seyfülislam Kaddafi'yi göndererek millete televizyondan iç savaş uyarısı yaptırdı: "Son dakikaya, son kurşunumuza kadar savaşacağız.” Ciddiydi.

Başkan Obama 23 şubatta nihayet Libya konusunda açıklama yaptı. Obama, ekibinin "her türlü seçeneği" kendisine sunduğunu söyledi fakat ayrıntıya girmedi. Görünürde açıklamalarındaki en büyük duyuru, Dışişleri Bakanı Hillary Clinton'ın yakında yapacağı seyahatti, başkan, onun istişarelerde bulunmak üzere 5 gün içinde Avrupa'ya seyahat edeceğini kaydetti.

Yönetim artık darbımesel haline gelmiş tüm seçeneklerin masada olduğu hususunda ısrar etse de üst düzey yetkililer bu seçeneklerden bazılarını reddediyorlardı. ABD'nin NATO Büyükelçisi Ivo Daalder de Beyaz Saray tarafından basına dağıtılan açıklamasında uçuşa yasak bölgenin iyi olmayacağını ifade etti.

Daalder, “Uçuşa yasak bölgelerin helikopterler ve gördüğümüz kara operasyonlarına karşı etkisinin gerçekten sınırlı olduğunu idrak etmek önemlidir. Bundan dolayı, uçuşa yasak bölge kurulacaksa, günümüzde Libya’da vuku bulanlar üzerinde gerçekten bir etkisi olmayacaktır” dedi. Savunma Bakanı Robert Gates ve Genelkurmay Başkanı Mike Mullen da uçuşa yasak bölge konusunda kuşkularını dile getirdiler.

Burada derin bir ironi var. ABD, Libya konusunda uluslararası uzlaşma ararken birkaç üst düzey Amerikalı yetkili, Fransa, İngiltere, birkaç Körfez ülkesi ve hatta Arap Birliği üyeleri de dahil ABD’nin müttefikleri arasında uçuşa yasak bölge hususunda ortaya çıkan uzlaşmanın hilafına görüş bildiriyordu. Bu esnada Libya’daki muhalif liderlerse Kaddafi’nin uçaklarından korunmalarını sağlayacak gazeteciler bulma arayışındaydılar.

Obama yönetiminin istişareleri devam etti. Obama, nasıl olacağını açıklamadan, “meşruiyetini kaybetti” diyerek Kaddafi’nin gitmesi gerektiğini ifade etti. Obama, daha önce nahoş bulduğu kovboy lisanını benimseyerek Kaddafi’nin boğazındaki “ilmeğin” giderek “sıkıştığını” ilan etti.

Öyle değildi. Muhaliflerin hızı birkaç gün içinde kesildi, sonra ise tersine döndü. Kaddafi kuvvetleri, uluslararası toplum telaşa kapılırken, muhalifleri batıdan doğuya doğru püskürttü, isyancıları öldürdü ve şehirleri geri aldı.

Savunma İstihbarat Teşkilatı yöneticisi Korgeneral Ron Burgess, 11 martta Kongre'deki oturumda, gidişattaki değişimden bahsetti. "Bence basının da haklı olarak bildirdiği gibi başlangıçta ivme diğer taraftaydı. Bu, değişmeye başladı. Şimdi tam olarak Kaddafi'nin tarafına geçip geçmediğinin net olarak belli olmadığını düşünüyorum. Fakat bir denge haline geldik ve bırakırsak gerçekten durum rejimin tarafına kayabilir.”

Öyleydi. Her yeni gün, hayatta kalmak için her şeyi yapmakta kararlı olan bir rejimle, kanlı bir şekilde ölmekte olmalarını dünyanın kayıtsız bir şekilde seyretmesine afallayan çaresiz muhaliflerden korkunç haberler geliyordu. Obama, doğrudan Kaddafi’nin giderek artan gücüyle ilgili olarak kendisine soru yöneltildiğinde “isyancı gruplar daha yeni organize oluyorlar” iddiasında bulundu ve rejime “baskı yapmaya devam edeceği” sözünü verdi.  

Nihayet, New York'ta Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi önceki perşembe günü 5 çekimser oya karşılık 10 oyla Libya'da kuvvet kullanılmasına izin verdi. Obama yönetimi, İngiltere ve Fransa'nın liderliğini takip etti ve Bosna Hersek, Kolombiya, Gabon, Lübnan, Nijerya, Portekiz ve Güney Afrika'yla birlikte evet oyu kullandı. Rusya, Çin, NATO'daki müttefikimiz Almanya, Brezilya ve Hindistan çekimser kaldı. Artık, ABD'nin harekete geçmesi için BM izninin gerekli olduğu kabulünün verdiği desteği de arkasına alan Obama yönetimi, bir ay süren istişareler, ikazlar, yaptırımlar ve yaşanan vahşet sonrasında, nihayet eyleme hazırdı.

Tabiî ABD ve müttefiklerinin bugün karşı karşıya kaldıkları meydan okumalar, şimdi rejimin kazandıklarını tersine çevirmeye çalışmak yerine muhaliflere erken destek vermiş olmamız halinde olacaktan daha büyüktür. Fakat en azından ABD tek taraflı tutum sergilememiş görünecek.

BM kararının geçmesinden bir gün önce çarşamba günü BBC muhabiri, Hillary Clinton'a sivri bir soru sordu: "Bingazi, ABD'nin göründüğü kadarıyla zamanını durum değerlendirmeleriyle geçirmesinden dolayı Albay Kaddafi'nin eline geçerse tarih, Obama hakkında pek de iyi hüküm vermeyecek, değil mi?"

Clinton da şöyle dedi: “Birincisi, ben farazi konulara girmek istemiyorum. Neler olacağını bilmiyoruz. İkincisi ise Başkan Obama yönetimindeki ABD, barış ve istikrar sağlanması için dünyanın dört bir tarafında sayısız çabayla meşguldür.” Sonra asıl meramını dile getirdi: “ABD’nin tek başına hareket ediyor görünmemesi önemlidir. Bu, fazla uzak olmayan bir geçmişte bizim eleştirildiğimiz bir şeydi.”

Başkan Obama, cuma günü BM Güvenlik Konseyi kararı hakkında yaptığı açıklamada, ABD’nin Libya’daki misyonunun açık ve net olacağında ısrar etti: Sivilleri, hükümetlerinin eliyle katledilmekten korumak. Bununla beraber, son 3 hafta Kaddafi’ye defaatle görevi bırakma çağrısı yapan Obama, bu talebini tekrar edemedi ve hatta Libya diktatörünün görevde kalmasının yolunu gösteriyor gibi göründü. Başkan sarih değildi. Zaten tüm bir ay boyunca da sarih olmamıştı.

Kaynak: The Weekly Standart

Dünya Bülteni için çeviren: Emin Arvas

adv
SON DAKİKA
19:02 - Hollanda'da Tramvayda silahlı saldırı: Ölü sayısı 3'e yükseldi (Şüpheli Türk kökenli)13:14 - Aralık 2018 işsizlik rakamları açıklandı12:19 - Yeni Zelanda'da iki camide cuma namazında silahlı saldırı: 49 ölü, 48 yaralı!00:08 - AK Parti Sözcüsü Ömer Çelik'ten Avrupa Parlamentosu'nda kabul edilen Türkiye raporuna sert tepki23:58 - Avrupa Parlamentosu Türkiye raporunu kabul etti!23:48 - Prof. Dr. Beril Dedeoğlu hayatını kaybetti!12:19 - CHP Bartın Milletvekili Aysu Bankoğlu hakkında soruşturma12:15 - CHP'nin Ankara adayı Mansur Yavaş'tan ''sahte senet'' iddialarına yanıt08:34 - İstanbul'da hava 10 derece soğuyor, yağış geliyor!08:30 - 8 ilde FETÖ operasyonu: 58 polis hakkında gözaltı kararı08:15 - Gebze-Halkalı Banliyö Tren Hattı açıldı13:01 - 2018 büyüme rakamları belli oldu09:02 - ABD'den DEAŞ'lı militanlarına sahte pasaport21:32 - Erdoğan: S-400 sisteminin NATO ve ABD'nin güvenliğiyle ilgisi yok14:58 - Milli Savunma Bakanı Akar yeni askerlik sistemini açıkladı08:49 - Çocuk koruma derneğinin başkanı 8 yaşındaki oğlunu istismardan tutuklandı!08:23 - TOKİ'nin 50 bin sosyal konutuyla ilgili başvuru çarşamba günü başlıyor08:20 - Ankara'da 145 adrese uyuşturucu baskını10:11 - Şubat ayı enflasyon rakamları belli oldu22:01 - Afganistan'da sel ve su baskınında 20 kişi hayatını kaybetti22:03 - 2 Mart 2019 Tarihte bugün Türkiye'de ve dünyada neler oldu?13:05 - Peru'da 7.1 büyüklüğünde deprem meydana geldi!12:06 - 9 yaşındaki tüketici Elif'in meşrubat firmasına karşı zaferi (Meşrubat firmasına 241 bin lira ceza)14:21 - Asya'da korkutan gerilim! Pakistan iki Hint savaş uçağını düşürdü: 3 ölü!13:12 - Tek tek insanlar açısından doğru olan yaklaşımlar toplumun tamamını da benzer biçimde etkiler mi?21:03 - Erdoğan: Bugün bize ihanet edenler gittikleri yere de ihanet edecekler22:03 - İstanbul'da tüm okullar pazartesi günü tatil16:03 - TBMM'nin 29. başkanı AK Partili Mustafa Şentop oldu22:52 - Venezuela'da ordu ile yerli halk arasında çatışma: 2 ölü!08:27 - AK Parti'nin meclis başkanı adayı belli oldu08:19 - "Venezuela Devlet Başkanı Maduro'dan Türkiye'de banka hesabı açın çağrısı" iddiası08:15 - Cumhurbaşkanı Erdoğan, ABD Başkanı Trump ile telefonda görüştü11:50 - Yerinden 1 liraya alınan salatalık halde 9 liraya satıldı!01:35 - Çanakkale'de 5 büyüklüğünde deprem!15:08 - MHP Lideri Bahçeli'den Burhanettin Kocamaz yorumu15:02 - İYİ Parti'nin Mersin'de Burhanettin Kocamaz'ı aday gösterememesi sonrasında yeni formül14:53 - TÜSİAD'ın yeni başkanı Simone Kaslowski oldu (Simone Kaslowski kimdir?)14:49 - TCDD Genel Müdürü İsa Apaydın görevden alındı13:25 - Gazeteci Rasim Ozan Kütahyalı'ya 2 yıl hapis cezası00:55 - Mersin'de İYİ Parti’ye geçen Burhanettin Kocamaz aday olamadı (Liste YSK’ya geç verildi)00:23 - Cumhur İttifakı'ında son durum: 44 il AK Parti, 7 ilde MHP00:05 - Rusya ''sınırsız menzilli'' nükleer kruz füzesini test etti00:00 - Millet İttifakı'nda son durum: 29 il CHP'ye, 21 il İYİ Parti'ye00:53 - Binali Yıldırım istifa edip Meclis'e veda etti20:04 - Erdoğan: Ne pahasına olursa olsun sınırımızdaki terör koridorunu yıkacağız19:59 - Muğla Milas'ta maden sahasında heyelan sonucunda göçük: 2 ölü!02:15 - Kalın’dan FETÖ elebaşı Fetullah Gülen'in iadesi' iddiası ile ilgili açıklama19:44 - ABD Başkanı Trump: Suriye ile ilgili 24 saat içerisinde bir açıklama yapacağım19:35 - 'Poşet formalı Afganlı küçük Messi'nin annesi: Hayatımız mahvoldu, Taliban oğlumun peşinde10:28 - 2018 Kasım ayı işsizlik rakamları belli oldu19:46 - Soçi'deki Üçlü Suriye Zirvesi sonrası 3 liderden ilk açıklama19:40 - İstanbul Kartal'da yıkılan 8 katlı binayla ilgili 2 kişi tutuklandı17:18 - Sağlık Bakanı Fahrettin Koca'dan ilaç zammı ile ilgili açıklama02:10 - İran'da Devrim Muhafızlarına yönelik intihar saldırısı: 27 kişi hayatını kaybetti!18:44 - İran/Hamaney: ABD ile hiçbir sorun çözülmez19:59 - İşte gripten korunmada etkili olan turpun 10 faydası14:59 - Erdoğan: Soğan, patlıcan, domates, biber üzerinden ters köşe yapmaya çalıştılar14:52 - Rusya altyapıyı test etmek için geçici olarak internetin fişini çekecek00:13 - İstanbul Çekmeköy'de askeri helikopter düştü: 4 asker hayatını kaybetti!15:48 - İlker Başbuğ: Kozmik Oda'yı açmasaydık suikastların arkasında TSK var denecekti15:41 - Erdoğa: Tanzim satış noktalarında temizlik ürünleri de satılacak23:00 - Erdoğan: Halde terör estirenlerin işini bitireceğiz22:49 - Kemal Kılıçdaroğlu CHP'nin 31 Mart yerel seçim bildirgesini açıkladı22:42 - İstanbul Kartal'da riskli binanın yıkımına başlandı18:22 - Erdoğan açıkladı: Kitap,dergi ve gazetede KDV kalkıyor16:16 - İstanbul'da Sebze meyve tanzim satış noktaları belli oldu02:27 - Yazar Şule Yüksel Şenler yoğun bakımda17:12 - Erdoğan: Tank Palet Fabrikası satılması söz konusu değil17:09 - İstanbul'da Karagümrük çetesine operasyon: 11 gözaltı01:08 - İstanbul Kartal'da 8 katlı bina çöktü: 21 ölü00:02 - Türkiye İhvan üyesi Muhammed Abdulhafız Hüseyin'i neden Sisi'ye verdi?20:05 - Bakan Albayrak: Artan gıda fiyatlarına karşı haftaya adım atacağız19:57 - Yunanistan Başbakanı Aleksis Çipras Ayasofya ve Ruhban Okulu'nu ziyaret19:04 - İngiltere'den dikkat çeken patates raporu15:50 - 500 ilaç piyasada bulunmuyor!13:39 - 4 Şubat 2019 Tarihte bugün Türkiye'de ve dünyada neler oldu?12:45 - 2019 Ocak ayı enflasyon rakamları belli oldu01:19 - Kolombiya'da barış anlaşmasına uymayı reddeden FARC lideri Rodrigo Cadete öldürüldü23:24 - Erdoğan: Suriye'deki koalisyon güçlerine güvenemeyiz23:20 - Trump: Venezuela'ya asker göndermek bir seçenek18:29 - ABD'den sonra Rusya da nükleer silah anlaşmasını askıya aldı18:25 - Adana'da 4,3 büyüklüğünde deprem21:20 - Erdoğan'dan kentsel dönüşüm açıklaması: Müteahhide evinizi vermeye mecbur değilsiniz21:06 - Kitap satışlarında KDV sıfırlandı21:34 - ABD Başkanı Trump'tan Taliban, Kuzey Kore, İran ve DEAŞ'e ile ilgili açıklama19:42 - Trump'tan muhalif lider Guaido'ya destek telefonu!13:53 - Erdoğan: Fazıl Say'ın konserine gittik, linç kampanyası başlattılar22:14 - AK Parti İstanbul Büyüksehir Belediye Başkan adayı Yıldırım'dan TBMM Başkanlığı görevinden istifa kararı16:29 - Zabıta memuruna tokat atan eski daire başkanı, hakim karşısında kendini savundu16:01 - HDP 31 Mart yerel seçimlerinde üç büyükşehirde aday çıkarmayacak15:55 - İstanbul Tuzla'da tersanede yangın: 2 ölü, 11 yaralı!13:17 - CHP'nin İstanbul belediye başkan adayları belli oldu13:05 - CHP'nin İzmir belediye başkan adayları belli oldu02:17 - CHP İstanbul İl Başkanı Canan Kaftancıoğlu istifa etti!02:12 - CHP'nin İzmir Büyükşehir Belediye Başkan adayı belli oldu15:17 - 31 Mart yerel seçimde partilerin oy pusulasındaki yeri belli oldu15:11 - Filipinler'de katolik kilisesine bombalı saldırı: 27 ölü01:23 - Erdoğan'dan marketlerdeki yüksek fiyatlara tepki: Bunun adı ticaret değil ihanet13:49 - 26 Ocak 2019 Tarihte bugün Türkiye'de ve dünyada neler oldu?13:41 - Antalya Havalimanı'nda hortum: 12 yaralı
Henüz yorum yapılmamış. Yorum yapmak için tıklayın
lütfen bekleyiniz
Yorumunuz:
Yazarın Diğer Makaleleri

Son Haberler Bölümler