Güncelleme: 19:13 TSİ 20 Eylül 2019 Cuma
Makale detayı
Facebook'ta Paylaş

Ağır Çekim Başkan

Stephen F. Hayes
Güncelleme: 12:48 TSİ 28 Mart 2011 Pazartesi

3 haftadan beri Obama yönetimindeki yetkililer Libya'da uçuşa yasak bölge ilan edilmesi ihtimaline dudak büktüler ve Orta Doğu'da askeri eyleme karşı uyarıda bulundular. Yönetim, geçen hafta ise muhtemelen her ikisiyle de sonuçlanacak Birleşmiş Milletler kararını destekledi.

Bu arada, Libya konusunda "uzlaşma" arayışları içinde uluslararası toplumla bitmek tükenmek bilmeyen çetin müzakereler de başarıyla neticelendi fakat görünüşe bakılırsa çok daha zor bir netice ortaya çıktı.

Rejim yanlıları ve protestocular arasında günler süren çatışmalardan sonra 18 şubatta Kaddafi'nin güvenlik kuvvetleri ülkenin en büyük ikinci şehri Bingazi'den çekilmeye başladı. Bu zafer Libya'daki muhaliflere güven ve heyecan verdi. İsyancı kuvvetler Libya'nın kuzey sahili boyunca batıya doğru hızla hareket ettiler ve şehirleri ele geçirerek Trablus'a doğru ilerlediler. Eylemcilerden Bedevi Altobavi, New York Times'a "Rejim yıkılıncaya kadar protestoya devam edeceğiz. Geri dönüş yok" diye konuştu.

Ama Kaddafi, yönetiminin sona ermesinin kaçınılmaz olduğuna dair giderek yayılan hissiyatı paylaşmıyordu. Kaddafi, oğlu Seyfülislam Kaddafi'yi göndererek millete televizyondan iç savaş uyarısı yaptırdı: "Son dakikaya, son kurşunumuza kadar savaşacağız.” Ciddiydi.

Başkan Obama 23 şubatta nihayet Libya konusunda açıklama yaptı. Obama, ekibinin "her türlü seçeneği" kendisine sunduğunu söyledi fakat ayrıntıya girmedi. Görünürde açıklamalarındaki en büyük duyuru, Dışişleri Bakanı Hillary Clinton'ın yakında yapacağı seyahatti, başkan, onun istişarelerde bulunmak üzere 5 gün içinde Avrupa'ya seyahat edeceğini kaydetti.

Yönetim artık darbımesel haline gelmiş tüm seçeneklerin masada olduğu hususunda ısrar etse de üst düzey yetkililer bu seçeneklerden bazılarını reddediyorlardı. ABD'nin NATO Büyükelçisi Ivo Daalder de Beyaz Saray tarafından basına dağıtılan açıklamasında uçuşa yasak bölgenin iyi olmayacağını ifade etti.

Daalder, “Uçuşa yasak bölgelerin helikopterler ve gördüğümüz kara operasyonlarına karşı etkisinin gerçekten sınırlı olduğunu idrak etmek önemlidir. Bundan dolayı, uçuşa yasak bölge kurulacaksa, günümüzde Libya’da vuku bulanlar üzerinde gerçekten bir etkisi olmayacaktır” dedi. Savunma Bakanı Robert Gates ve Genelkurmay Başkanı Mike Mullen da uçuşa yasak bölge konusunda kuşkularını dile getirdiler.

Burada derin bir ironi var. ABD, Libya konusunda uluslararası uzlaşma ararken birkaç üst düzey Amerikalı yetkili, Fransa, İngiltere, birkaç Körfez ülkesi ve hatta Arap Birliği üyeleri de dahil ABD’nin müttefikleri arasında uçuşa yasak bölge hususunda ortaya çıkan uzlaşmanın hilafına görüş bildiriyordu. Bu esnada Libya’daki muhalif liderlerse Kaddafi’nin uçaklarından korunmalarını sağlayacak gazeteciler bulma arayışındaydılar.

Obama yönetiminin istişareleri devam etti. Obama, nasıl olacağını açıklamadan, “meşruiyetini kaybetti” diyerek Kaddafi’nin gitmesi gerektiğini ifade etti. Obama, daha önce nahoş bulduğu kovboy lisanını benimseyerek Kaddafi’nin boğazındaki “ilmeğin” giderek “sıkıştığını” ilan etti.

Öyle değildi. Muhaliflerin hızı birkaç gün içinde kesildi, sonra ise tersine döndü. Kaddafi kuvvetleri, uluslararası toplum telaşa kapılırken, muhalifleri batıdan doğuya doğru püskürttü, isyancıları öldürdü ve şehirleri geri aldı.

Savunma İstihbarat Teşkilatı yöneticisi Korgeneral Ron Burgess, 11 martta Kongre'deki oturumda, gidişattaki değişimden bahsetti. "Bence basının da haklı olarak bildirdiği gibi başlangıçta ivme diğer taraftaydı. Bu, değişmeye başladı. Şimdi tam olarak Kaddafi'nin tarafına geçip geçmediğinin net olarak belli olmadığını düşünüyorum. Fakat bir denge haline geldik ve bırakırsak gerçekten durum rejimin tarafına kayabilir.”

Öyleydi. Her yeni gün, hayatta kalmak için her şeyi yapmakta kararlı olan bir rejimle, kanlı bir şekilde ölmekte olmalarını dünyanın kayıtsız bir şekilde seyretmesine afallayan çaresiz muhaliflerden korkunç haberler geliyordu. Obama, doğrudan Kaddafi’nin giderek artan gücüyle ilgili olarak kendisine soru yöneltildiğinde “isyancı gruplar daha yeni organize oluyorlar” iddiasında bulundu ve rejime “baskı yapmaya devam edeceği” sözünü verdi.  

Nihayet, New York'ta Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi önceki perşembe günü 5 çekimser oya karşılık 10 oyla Libya'da kuvvet kullanılmasına izin verdi. Obama yönetimi, İngiltere ve Fransa'nın liderliğini takip etti ve Bosna Hersek, Kolombiya, Gabon, Lübnan, Nijerya, Portekiz ve Güney Afrika'yla birlikte evet oyu kullandı. Rusya, Çin, NATO'daki müttefikimiz Almanya, Brezilya ve Hindistan çekimser kaldı. Artık, ABD'nin harekete geçmesi için BM izninin gerekli olduğu kabulünün verdiği desteği de arkasına alan Obama yönetimi, bir ay süren istişareler, ikazlar, yaptırımlar ve yaşanan vahşet sonrasında, nihayet eyleme hazırdı.

Tabiî ABD ve müttefiklerinin bugün karşı karşıya kaldıkları meydan okumalar, şimdi rejimin kazandıklarını tersine çevirmeye çalışmak yerine muhaliflere erken destek vermiş olmamız halinde olacaktan daha büyüktür. Fakat en azından ABD tek taraflı tutum sergilememiş görünecek.

BM kararının geçmesinden bir gün önce çarşamba günü BBC muhabiri, Hillary Clinton'a sivri bir soru sordu: "Bingazi, ABD'nin göründüğü kadarıyla zamanını durum değerlendirmeleriyle geçirmesinden dolayı Albay Kaddafi'nin eline geçerse tarih, Obama hakkında pek de iyi hüküm vermeyecek, değil mi?"

Clinton da şöyle dedi: “Birincisi, ben farazi konulara girmek istemiyorum. Neler olacağını bilmiyoruz. İkincisi ise Başkan Obama yönetimindeki ABD, barış ve istikrar sağlanması için dünyanın dört bir tarafında sayısız çabayla meşguldür.” Sonra asıl meramını dile getirdi: “ABD’nin tek başına hareket ediyor görünmemesi önemlidir. Bu, fazla uzak olmayan bir geçmişte bizim eleştirildiğimiz bir şeydi.”

Başkan Obama, cuma günü BM Güvenlik Konseyi kararı hakkında yaptığı açıklamada, ABD’nin Libya’daki misyonunun açık ve net olacağında ısrar etti: Sivilleri, hükümetlerinin eliyle katledilmekten korumak. Bununla beraber, son 3 hafta Kaddafi’ye defaatle görevi bırakma çağrısı yapan Obama, bu talebini tekrar edemedi ve hatta Libya diktatörünün görevde kalmasının yolunu gösteriyor gibi göründü. Başkan sarih değildi. Zaten tüm bir ay boyunca da sarih olmamıştı.

Kaynak: The Weekly Standart

Dünya Bülteni için çeviren: Emin Arvas

adv
SON DAKİKA
12:47 - Husiler'den Suudi Arabistan'a uyarı: Her an yeniden vurabiliriz13:43 - Doğalgaz fiyatlarına bir ay arayla ikinci yüzde 15 zam!09:22 - Diyarbakır, Van ve Mardin büyükşehir belediyelerine operasyon (3 HDP'li başkan görevden uzaklaştırıldı)00:14 - İran'dan ABD’nin Suriye’nin kuzeyinde oluşturmak istediği 'Güvenli Bölge' açıklaması23:59 - Rüyamdaki Dünya23:50 - Yazarlığın Sırları13:59 - Mayıs 2019 işsizlik rakamları belli oldu12:55 - İşgalci Siyonist İsrail polisinden Mescid-i Aksa içinde Bayram namazı sonrası Filistinlilere sert saldırı13:35 - HÜDA PAR Genel Başkan Yardımcısı Mehmet Yavuz hayatını kaybetti14:55 - Denizli'de 6 büyüklüğünde deprem meydana geldi!10:47 - Temmuz ayı enflasyon rakamları belli oldu00:28 - BOTAŞ'tan doğalgaza yüzde 15 zam!00:24 - ABD, İran Dışişleri Bakanı Cevad Zarif'i yaptırım listesine aldı00:38 - İran ile İngiltere arasındaki tanker krizinde yeni gelişme!13:27 - Sosyal medyada linç edilen Mustafa İslâmoğlu ne dedi, ne demedi?13:17 - KPSS 2019/1 yerleştirme sonuçları belli oldu13:14 - Eski Orgeneral Yaşar Büyükanıt yoğun bakımda!23:01 - Halkbank'ın eski Genel Müdür Yardımcısı Mehmet Hakan Atilla tahliye edildi12:11 - Pentagon: Türkiye F-35 programından çıkarılması sonucu 9 milyar dolar kayba uğrayacak12:03 - Rusya/Borisov: Türkiye’ye savaş uçağı da satabiliriz00:26 - Dışişleri Bakanlığı'ndan Beyaz Saray ve Pentagon'un F-35 açıklamasına tepki00:21 - Pentagon'dan ''Türkiye F-35 programında askıya alındı'' açıklaması00:18 - Beyaz Saray'dan S-400 ve F-35 açıklaması09:30 - 2019-YKS sonuçları açıklandı01:22 - Trump'tan S-400 ve F-35 açıklaması10:13 - Nisan ayı işsizlik rakamları belli oldu14:03 - Gazeteci yazar Mehmet Şevket Eygi hayatını kaybetti13:05 - S-400 teslimatında ikinci günde dördüncü uçak geldi23:24 - ABD Savunma Bakanı Vekili Esper'den S-400 açıklaması12:59 - AK Parti'nin kurucularından Dengir Mir Mehmet Fırat hayatını kaybetti (Dengir Mir Mehmet Fırat kimdir?)12:16 - S-400 hava savunma sistemi teslimatı başladı11:14 - Sahte binbaşı üniformasıyla yüzlerce kişiyi dolandırdı02:51 - Yunanistan'da erken genel seçimde Kiriakos Miçotakis tek başına iktidar10:44 - Merkez Bankası Başkanı Murat Çetinkaya görevden alındı22:52 - Ali Babacan'a FETÖ soruşturması ile ilgili savcılıktan karar14:38 - Cumhurbaşkanı Erdoğan'dan ''yeni parti'' sorusuna verdiği yanıt14:27 - Hatay'ın Reyhanlı ilçesinde bir araçta patlama meydana geldi: 3 ölü13:16 - ''İmamoğlu’na davrandığınız gibi Gül, Davudoğlu ve Babacan'a davranıyorsunuz''10:37 - Haziran ayı enflasyon rakamları belli oldu13:09 - Davutoğlu: Beka kaygısından bahsedip İmralı'ya başvurmak milletin vicdanından kopuştur12:51 - Erdoğan ve Trump G-20 kapsamında Japonya'da 40 dakika görüştü12:36 - Erdoğan: S-400 için yaptırım olmayacağını Trump'tan duymuş olduk12:01 - Elektrik fiyatına yüzde 14.98 zam!10:01 - G-20 zirvesi Japonya’nın Osaka kentinde başladı12:46 - Volkswagen Grubu fabrika yatırımı için Türkiye'yi seçti00:41 - Gezi Parkı davasında karar! Osman Kavala'ya tahliye kararı çıkmadı00:20 - Ertelenen zamlar İstanbul seçimi sonrası başladı00:10 - Yeni askerlik yasası TBMM Genel Kurulu'nda kabul edildi (Askerlik süresi kaç aya düştü?)12:52 - ABD konsolosluk çalışanı Nazmi Mete Cantürk serbest bırakıldı11:37 - İŞKUR'dan 100 bin öğrenciye ilk kez sigorta10:52 - 23 Haziran İstanbul seçimlerin galibi Ekrem İmamoğlu00:35 - Ekrem İmamoğlu'ndan İstanbul seçim sonuçları ile ilgili açıklama00:17 - Cumhurbaşkanı Erdoğan'dan Ekrem İmamoğlu'na tebrik00:03 - Binali Yıldırım'dan rakibi Ekrem İmamoğlu'na tebrik13:00 - Trump'ın İran'a saldırı tehdidine karşı Tahran'dan jet yanıt!01:18 - Trump'tan ''İran'a saldıracak mısınız?" sorusuna cevap23:19 - İran ABD'ye ait insansız hava aracını düşürdü!15:51 - Genelkurmay çatı davasında kim ne kadar ceza aldı?15:42 - Cumhurbaşkanı Erdoğan'ndan faiz ve S-400 konusunda önemli açıklamalar13:11 - ABD'li NATO komutanından S-400 açıklaması12:32 - Sanayi üretimi ve perakende satışlar Nisan'da sert düştü!23:53 - Muhammed Mursi mahkeme salonunda hayatını kaybetti!01:49 - Yunanistan Başbakanı Çipras Türkiye'yi hedef aldı01:18 - Binali Yıldırım ile Ekrem İmamoğlu canlı yayında seçim vaatlerini anlattılar01:03 - Bakanlıktan Moody's'in not indirme kararına tepki00:19 - Erdoğan: Binali Yıldırım ve Ekrem İmamoğlu arasındaki ortak yayın kırılma noktası13:37 - Bakan Çavuşoğlu: Türkiye S-400'ü almıştır ve S-400'ler Türkiye'ye gelecektir13:34 - Suriye İdlib'deki Türk gözlem noktasına saldırı: 3 asker yaralı10:40 - ABD Temsilciler Meclisi'nin S-400 kararına Türkiye'den tepki10:29 - ABD, Türk pilotların F-35 eğitimlerini durdurduğunu açıkladı14:00 - Yıldırım-İmamoğlu ortak yayın tarihi belli oldu23:21 - Binali Yıldırım açıkladı: Benim tercihim Uğur Dündar’ın yönetmesi (İmamoğlu ile ekranda tartışma programı)14:14 - ABD'den S-400'e karşı Türkiye'ye ilk hamle!23:51 - 9 günlük bayram tatilinin ilk üç gününde 54 trafik kazası oldu10:18 - Türkiye ekonomisi krizde mi?10:06 - Mayıs ayı enflasyon rakamları belli oldu09:40 - Endonezya'da 6 büyüklüğünde deprem meydana geldi23:17 - Sakarya Hendek'te 4,6 büyüklüğünde deprem! İstanbul'da hissedildi11:52 - Kuzey Irak'a PKK'ya yönelik kara ve hava harekatı21:54 - ABD Başkanı Trump Körfez'e asker gönderme kararını onayladı!15:03 - İngiltere Başbakanı Theresa May istifa tarihini açıkladı21:18 - YSK'nın İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı seçiminin iptali ile ilgili gerekçeli kararı açıklandı23:55 - Süper Lig'in 33. haftasında şampiyon Galatasaray10:41 - Şubat 2019 işsizlik rakamları belli oldu00:12 - Okulların tatil takvimi değişti22:18 - Cumhurbaşkanı Erdoğan: Türkiye hiç kimsenin müstemlekesi değildir00:21 - Ahmet Davutoğlu: YSK’nın kararına tepki: YSK'nın İstanbul kararı değerlerimizi zedeledi00:15 - Abdullah Gül'den YSK'nın İstanbul kararına tepki: 367 neyse YSK'nın İstanbul kararı aynı20:04 - YSK, İstanbul seçminin iptaline ve yenilenmesine karar verdi18:34 - İşte kalp krizinin 7 belirtisi12:32 - YSK, AK Parti ve MHP'nin İstanbul seçimine itirazı bugün görüşecek10:44 - Kimlik, ehliyet ve pasaport randevu süreleri bir güne düşürüldü02:00 - RAMAZAN VE ORUÇ İLE İLGİLİ SORU VE CEVAPLAR14:37 - Nisan ayı enflasyon rakamları belli oldu14:03 - Venezuela'da darbe girişimi ile ilgili son durum!22:23 - Dışişleri Bakanı Çavuşoğlu'ndan Venezuela'daki darbe girişimi ile ilgili açıklama22:04 - Venezuela'da askeri darbe girişimi! Maduro'dan ilk açıklama00:56 - Sanatçı Dilber Ay kalp krizinden hayatını kaybetti12:06 - Ankara'da ekmek fiyatına zam09:16 - Çiftçi Patates ve soğan ekmiyor, fiyat 5 liranın altına düşmez!
Henüz yorum yapılmamış. Yorum yapmak için tıklayın
lütfen bekleyiniz
Yorumunuz:
Yazarın Diğer Makaleleri

Son Haberler Bölümler