Güncelleme: 05:58 TSİ 27 Mayıs 2019 Pazartesi
Makale detayı
Facebook'ta Paylaş

Hem oruçlu hem sarhoş

İskender Pala
Güncelleme: 12:14 TSİ 01 Ağustos 2012 Çarşamba

Halil Cibran anlatıyor:"Gençliğimde, bir defasında, dağın öteki tarafında, sessiz koruda yaşayan yaşlı bir ermişi ziyaret ettim. Biz onunla oturmuş, erdemin doğası üzerinde konuşurken, bir haydut, yamacı tırmanarak yorgun argın yanımıza geldi. Ermişin önünde diz çöküp eğildi ve"Ey ermiş," dedi, "kurtulmak, rahatlamak istiyorum. Günahlarımın yükü taşınmaz ağırlıkta."

Ermiş, "Benim günahlarım da öyle," dedi, "Taşıyamayacağım kadar ağır benim sırtımda."

Haydut, "Fakat ben bir hırsızım, bir çapulcu..." dedi.

Ermiş, "Ben de öyleyim, hırsız ve vurguncu" diye cevap verdi.

Haydut, "Fakat ben aynı zamanda bir katilim," dedi, "kurbanlarımın feryatları gitmiyor kulağımdan..."

Ermiş, "Ben de öyleyim" diye cevap verdi, "ben de katilim ve kurbanlarımın feryatlarından kurtulamıyorum bir türlü..."

Haydut bu sefer, "Ama benim işlediğim, o-hoo, daha bir sürü suç türü var" dedi.

Ermiş, "Benim de öyle" diye cevapladı. "Benim de işlediğim sayısız suçlar var." Bunun üzerine haydut ayağa kalktı, ermişi süzdü, gözlerinde tuhaf bir ışık vardı ve giderken dağın yamacından hoplaya zıplaya aşağı indi.

Ermişe döndüm ve "Kendinizi niçin işlemediğiniz günahlarla suçlayıp durdunuz?" diye sordum. "Kendiniz de görmüyor musunuz ki bu giden adam artık sizin sözlerinize hiç inanmayacak?"

Ermiş, alçak sesle, "Onun artık bana inanmayacağı doğru" dedi, "Fakat yine de, buraya gelirken neyi bulmak istiyorsa onu buldu. Rahatlamak istiyordu ve rahatladı." diye cevap verdi bana. Aynı anda uzaktan, haydudun tutturduğu şarkıyı işittik. Onun şarkısının yankısıyla vadi o an şenlikle doluvermişti (Halil Cibran, Öncü, s. 30-32[1])."

Bu haydut ile ermişin sohbetini okurken sonucu nereye varacak diye aklınızdan pek çok ihtimal geçmiş olabilir. Benim de öyle oldu ve sonunun nereye varacağı hususunda bir hayli meraklandım. Konuşmaya, "kurtulmak ve rahatlamak istiyorum" diye başlayan bir haydut için ermişin göstereceği nasihat tavrı ve tövbe kapısına yönelmeyi bekleyip durdum ilkin. Ama hayret, ermiş böyle bir yol izlemiyor, kendinden kaçan, kendinden kurtulmak isteyen haydudun kaçışına ve kurtuluşuna geçici bir çare sunuyordu. Tabiri caizse ağrıyı dindiriyor ama tedavi etmiyordu. Bunu da kendisinin ondan daha suçlu, daha kötü biri olduğunu ısrarla vurgulayarak yapıyordu. Bu durumda ermişin sözlerinde mecazlar aramak gerekirdi. Öyle yaptım; günahlarının ağırlığından bahsederken ermiş olmadan evvelki hayatına dair işaretler bulmaya çalıştım, hırsız ve vurguncu olduğunu söylerken dervişlerin kötülük dolu gönüllerini çalarak iyilikle doldurduğunu, nice eşkıya tabiatlı insanları vurgunlar ile kapısına yığdığını falan düşündüm. Katil olduğunu ve kurbanlarının feryatlarını anlattığı sözlerini de nefis denen azgını öldürdüğüne ama öldüremediklerinin kötülükleri elinden feryat eden temiz ruhlara yordum. Gel gelelim yazının sonu, ermişin bütün bu vetirelerden geçmediğini söylüyordu. Evet, masumdu, işlemediği günahları, sırf haydudu rahatlatmak ve aradığını buldurmak için söylemişti. Peki ama ya ermiş doğru söylüyorsa, görünüşüyle yaptığı birbiriyle çelişiyorsa. Eskiden nice eşkıyanın hakikati bulduktan sonra erdiğini ve mürşit olduğunu biliyordum, ama günümüzde de nice mürşit geçinenin aslında haydut nefsini ermiş mertebesinde gösterdiğini göz ardı edemezdim. İşte o anda titredim, eski bir şairin o bercestesini düşündüm:

"Mey gibi her bir harâmın sekri olsaydı eğer / Ol zaman belli olurdu mest kim huşyâr kim"

Hani diyordu ya; "Haramlar tıpkı içki gibi insanı sarhoş ediyor olsaydı; kimin ayyaş, kimin ayık olduğu o vakit belli olurdu!"

Bilemiyorum, kendinden kurtulmayı samimiyetle isteyen bir haydut mu, yoksa haydutluğa devam eden bir ermiş mi üstündür. O halde herkesin kendisine sorması gereken soru şu: Oruç tutarak, namaz kılarak, Kur'an okuyarak haydut nefsimizden kurtulmak mı istiyoruz, yoksa onun haydutluklarını gizlemek için ermiş cübbesi mi giyiniyoruz? Hem oruçlu, hem sarhoş; öyle mi?!.. i.pala@zaman.com.tr

[1] Değerli şair dostumuz Cahit Koytak, 20. yüzyılın en parlak isimlerinden Halil Cibran'ın külliyatını nefis bir Türkçeyle okuyucuya kazandırdı. Kapı Yayınları arasında çıkan Cibran kitapları modern çağa hitap eden bir hikmetler hazinesi.
 

adv
SON DAKİKA
21:54 - ABD Başkanı Trump Körfez'e asker gönderme kararını onayladı!15:03 - İngiltere Başbakanı Theresa May istifa tarihini açıkladı21:18 - YSK'nın İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı seçiminin iptali ile ilgili gerekçeli kararı açıklandı23:55 - Süper Lig'in 33. haftasında şampiyon Galatasaray10:41 - Şubat 2019 işsizlik rakamları belli oldu00:12 - Okulların tatil takvimi değişti22:18 - Cumhurbaşkanı Erdoğan: Türkiye hiç kimsenin müstemlekesi değildir00:21 - Ahmet Davutoğlu: YSK’nın kararına tepki: YSK'nın İstanbul kararı değerlerimizi zedeledi00:15 - Abdullah Gül'den YSK'nın İstanbul kararına tepki: 367 neyse YSK'nın İstanbul kararı aynı20:04 - YSK, İstanbul seçminin iptaline ve yenilenmesine karar verdi18:34 - İşte kalp krizinin 7 belirtisi12:32 - YSK, AK Parti ve MHP'nin İstanbul seçimine itirazı bugün görüşecek10:44 - Kimlik, ehliyet ve pasaport randevu süreleri bir güne düşürüldü02:00 - RAMAZAN VE ORUÇ İLE İLGİLİ SORU VE CEVAPLAR14:37 - Nisan ayı enflasyon rakamları belli oldu14:03 - Venezuela'da darbe girişimi ile ilgili son durum!22:23 - Dışişleri Bakanı Çavuşoğlu'ndan Venezuela'daki darbe girişimi ile ilgili açıklama22:04 - Venezuela'da askeri darbe girişimi! Maduro'dan ilk açıklama00:56 - Sanatçı Dilber Ay kalp krizinden hayatını kaybetti12:06 - Ankara'da ekmek fiyatına zam09:16 - Çiftçi Patates ve soğan ekmiyor, fiyat 5 liranın altına düşmez!20:14 - YSK'dan AK Parti'nin İstanbul için itirazı ile ilgili 3 ara karar16:55 - Cumhurbaşkanı Erdoğan'dan Kılıçdaroğlu'na saldırı ile ilgili açıklama16:51 - ABD'den İran'a yönelik yaptırım muafiyetlerine son verme kararı16:47 - YSK, AK Parti'nin İstanbul ile ilgili itirazını gündemine aldı12:52 - Yumruklu saldırıya uğrayan Kılıçdaroğlu: Planlanan bir saldırıydı10:13 - Kemal Kılıçdaroğlu'na yumruk atan Osman Sarıgün gözaltına alındı23:22 - MSB'den Kılıçdaroğlu'na yönelik saldırı ile ilgili açıklama19:34 - Cumhurbaşkanı Erdoğan'dan AK Parti İstanbul İl Başkanlığı'nda seçim değerlendirmesi toplantısı00:52 - Sudan'da göstericiler geçici sivil yönetim ilan edilecek21:22 - İstanbul'da gözaltına alınan 2 BAE'lı şüpheli casusluktan tutuklandı15:43 - Binali Yıldırım'dan İmamoğlu'nun veri genelgesiyle ilgili açıklama15:33 - BAE casusu Kaşıkçı cinayeti şüphesiyle İstanbul'da tutuklandı15:26 - Libya’daki çatışmalarda 213 kişi hayatını kaybetti!22:47 - Binali Yıldırım'dan Ekrem İmamoğlu açıklaması19:23 - Ekrem İmamoğlu başkanlık görevini Mevlüt Uysal'dan devraldı17:20 - CHP'nin İstanbul Büyükşehir Belediye Başkan Adayı Ekrem İmamoğlu mazbatasını aldı17:03 - İstanbul'da 31 Mart yerel seçim sonuçları açıklandı17:01 - AK Parti'nin Maltepe tutanak itirazına YSK'dan ret01:25 - İstanbul Maltepe'deki tüm oyların yeniden sayım işlemi sona erdi19:05 - AK Parti'den İstanbul sonuçları için olağanüstü itiraz18:57 - AK Parti'den İstanbul için mazbata itirazı18:54 - CHP'li Öztrak: Bu suistimale dur diyecek olan YSK'dır11:49 - İstanbul Maltepe'deki oy sayımında son durum18:55 - Binali Yıldırım: Oylarımız sandıkta iç edildi10:10 - 2019 Ocak ayı işsizlik rakamları belli oldu22:49 - AK Parti'den İstanbul için itiraz hazırlığı20:35 - AK Parti Sözcüsü Çelik'ten MKYK sonrası yerel seçim sonuçları ile ilgili açıklama20:32 - YSK, HDP'li Ahmet Türk'e mazbatayı verecek20:28 - CHP'den YSK'ya çağrı: Baskılara boyun eğmeyin21:39 - Wikileaks kurucusu Julian Assange İngiltere'de tutuklandı19:33 - Cumhurbaşkanı Erdoğan'dan Sudan'daki askeri darbe ile ilgili açıklama19:29 - YSK, Büyükçekmece ile ilgili görüşmeyi erteledi09:40 - Sudan'da askeri darbe: Devlet Başkanı Ömer el Beşir tutuklandı15:38 - Erdoğan: FETÖ ihanet çetesi mensuplarını kurumlarımızdan hala temizleyemedik12:30 - Bakan Albayrak Yeni Ekonomi Programı Yapısal Dönüşüm Adımları'nı açıkladı12:19 - Cumhurbaşkanı Erdoğan'dan İstanbul'daki seçim sonucu açıklaması: İsterse 1 oyla olsun, son kararı YSK verecek15:39 - AK Parti: İstanbul için YSK'ya henüz başvurmadık13:01 - AK Parti'den İstanbul için YSK'nın reddi ile ilgili açıklama19:20 - İran'dan ABD'ye misilleme: CENTCOM'u terör örgütü olarak ilan etti19:16 - ABD İran Devrim Muhafızları'nı terör örgütü listesine aldı!12:36 - Zindaşti davasının firari sanığı İlhan Ünğan Bağdat Caddesi'nde öldürüldü12:30 - CHP Lideri Kılıçdaroğlu'dan İYİ Parti lideri Akşener'e ziyaret11:22 - Cumhurbaşkanı Erdoğan'dan İstanbul'daki itiraz süreciyle ilgili açıklama23:11 - AK Parti Sözcüsü Ömer Çelik: İtiraz sürecin patronu YSK'dır22:16 - CHP'den İstanbul'daki oy sayımı ile ilgili açıklama22:09 - Kırklareli'nde yeniden sayım sonuçlandı22:06 - THY İstanbul Havalimanı ile ilgili uyardı: En az 2 saat önceden gelin01:09 - AK Parti'li Yavuz: İstanbul'da oy farkı 18 binin altına indi23:21 - İşgal, darbe ve hırsızlığı seçim sandığıyla birlikte anmak12:10 - YSK Başkanı Sadi Güven'den yerel seçim sonuçları ve itiraz süreci ilgili yeni açıklama22:36 - İstanbul'da 15 ilçede geçersiz oylar yeniden sayılacak22:32 - MHP Lideri Bahçeli'den Ekrem İmamoğlu'na tepki22:22 - AK Parti'den İstanbul'daki oy sayımı ile ilgili yeni açıklama22:13 - Ekrem İmamoğlu'dan İstanbul'daki seçim sonuçlarıyla ilgili yeni açıklama07:27 - ABD'den Türkiye'nin Suriye'nin kuzeyine yönelik olası operasyon açıklaması21:13 - Siyasi partilerin itirazıyla 21 ilde oyların yeniden sayılmasına karar verildi13:34 - AK Partili Yavuz'dan CHP'li İmamoğlu'na sorular: Hangi hakla şimdiden kendini başkan ilan ediyorsun?12:47 - AK Partili Ünal: İmamoğlu devam eden hukuki süreçten neden rahatsız?12:39 - Ekrem İmamoğlu İstanbul'daki seçim sonuçlarıyla ilgili açıklama yaptı10:11 - Mart ayı enflasyon rakamları belli oldu09:10 - YSK İstanbul'da 7 ilçe için tedbir kararını kaldırdı21:14 - AK Partili Yavuz: İstanbul'da büyük usulsüzlükler var, oy farkı düşmeye devam ediyor15:51 - İYİ Parti'de Koray Aydın ve Ümit Özdağ görevlerinden istifa etti15:15 - Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu'ndan elektriğe zam açıklaması21:11 - İstanbul'da seçim sonuçlarıyla şaşırtan ilçeler15:50 - AK Parti İstanbul İl Başkanı Şenocak: İstanbul'da sonucu etkileyecek usulsüzlükler mevcut14:02 - Resmi olmayan sonuçlara göre İstanbul'da Ekrem İmamoğlu önde10:53 - İstanbul'un ilk başörtülü belediye başkanı! (Şeyma Döğücü kimdir?)10:46 - YSK Başkanı Güven açıkladı: İstanbul'da İmamoğlu önde!01:16 - Cumhurbaşkanı Erdoğan'dan balkon konuşması01:09 - CHP Lideri Kılıçdaroğlu ve Ankara adayı Yavaş'tan açıklama00:56 - CHP İstanbul adayı İmamoğlu: İstanbul'u kazandığımızı biliyorum00:51 - CHP Lideri Kılıçdaroğlu: İstanbul'da Ekrem İmamoğlu kazanmış durumda00:48 - AK parti adayı Binali Yıldırım: İstanbul'da seçimi kazandık00:03 - Gazze sınırında tansiyon yükseldi: 4 ölü, 316 yaralı!07:32 - Genel Sağlık Sigortası borcu olan vatandaşlara yıl sonuna kadar ücretsiz sağlık hizmeti08:52 - 40 dakika ders, 40 dakika teneffüs uygulaması başladı19:41 - Trump, işgal altındaki Golan Tepeleri kararnamesini imzaladı19:32 - İsrail, abluka altında bulunan Gazze'deki Hamas hedeflerini vuruyor
Henüz yorum yapılmamış. Yorum yapmak için tıklayın
lütfen bekleyiniz
Yorumunuz:
Yazarın Diğer Makaleleri

Son Haberler Bölümler