Güncelleme: 18:25 TSİ 26 Ocak 2020 Pazar
Makale detayı
Facebook'ta Paylaş

İşine bakmak

Taha Kılınç
Güncelleme: 23:11 TSİ 09 Kasım 2019 Cumartesi

İngiliz kâşif ve gezgin Sir Richard Francis Burton (1821-1890), Kraliyet Coğrafya Topluluğu’nun finanse ettiği uzun ve heyecanlı bir yolculuğun sonunda, 1853 haccında Mekke’de bulunmayı başarmıştı. Seyahat öncesinde, İslâmiyet ve Ortadoğu hakkında ayrıntılı okumalar yapmış, Müslüman kültürüyle ilgili bilgisini derinleştirmişti. Açık vermeme adına sünnet olan ve düzenli namaz kılan Burton, Afganlı bir derviş kılığında hac yaptığında, henüz 32 yaşındaydı. Ülkesine döndüğünde, gördüklerini “Medine ve Mekke’ye Hacca Dair Kişisel Bir Anlatım” adıyla kitaplaştıran Burton, Müslüman numarası yaparak Mekke’ye girebilen ilk yabancı değildi, ancak hatıratı onu bütün dünyada şöhrete kavuşturacaktı.

Hacdan sonra, 1854 baharında Hindistan’a gitmek için yola koyulan Richard Burton, Yemen’de birkaç ay konaklamıştı. Bu süre içinde, aklına, tıpkı Mekke gibi o dönemde gayrimüslim ziyaretçilere kapalı olan bir başka İslâm şehrine gizlice girmek fikri geldi: Harar. Bugünkü Etiyopya’nın doğusunda, iç kısımda yer alan, yüksek surlarla çevrili Harar, Müslüman dünyanın en gizemli şehirlerinden biriydi. Klâsik İslâmî ilimler ve tasavvuf için bir merkez olmanın yanı sıra, kendine has kültürü ve gelenekleriyle de sıra dışıydı.

29 Ekim 1854’te Arap bir tüccar kılığında Somali kıyısındaki Zeylâ’ya ulaşan Burton, bölgedeki beş aylık ikâmeti boyunca Harar’a girebilmenin imkânlarını araştırdı. Hem yol güvenliğinin sağlanması hem de kendisini himaye edecek yerel bir koruma gerekiyordu. Burton nihayet, Harar Valisi Ali Sâlih’in özel davetiyle şehre girmeyi başaracak, tam 10 gün boyunca misafir edilecek, böylece ayrıntılı şekilde incelemelerde bulunacaktı. İzlenimlerini 1856 tarihli “Doğu Afrika’da İlk Adımlar” adlı hatıratında anlatan Burton, Harar’a adım atan ilk Batılı beyaz olarak tarihe geçecekti.

100’den fazla cami ve mescidiyle, hâlâ canlı tasavvuf geleneğiyle, tarihiyle, kültürüyle ve siyasî serüveniyle bütün İslâm şehirleri içinde gerçekten özel bir konumda bulunan Harar’ı bugünlerde bana yeniden hatırlatan şey, hafta başında Mekke-i Mükerreme’den gelen bir haber oldu:

1970’lerde iç savaşın pençesinde kıvranan ülkesi Etiyopya’dan ayrılarak Suudi Arabistan’a göç eden, Harar doğumlu meşhur âlim Şeyh Muhammed Emîn Hararî, 93 yaşında hayata gözlerini yummuştu. Geride yetiştirdiği binlerce talebe, 32 ciltlik tefsir (“Hakâiku’l-Ravhi ve’r-Reyhân”), 26 ciltlik Sahîh-i Muslim şerhi, 26 ciltlik Sünen-i İbn Mâce şerhi, Arap dili ve edebiyatı, mantık, usul ve siyere dair çok sayıda kitap ve risâle bırakarak… (Fotoğraflarında, beyaz sarığında sürekli birkaç dal reyhân otunun takılı olduğu görülüyor. Sebebi sorulduğunda, şu cevabı verirmiş: “Rasûlullah, bu otun kokusunu çok severdi, ben de bu sebeple onu başımın üstünde taşıyorum”.)

Annesi bebekken vefat ettiği için babası tarafından yetiştirilen Şeyh Muhammed Emîn, dört yaşında ilim tahsiline başlamış. Çocukluk çağında Kur’ân’ı hıfz eden, Şâfiî mezhebinin temel metinlerini ezberleyen ve Harar ulemâsının dizlerinin dibinden kalkmayan Hararî, gençliğinden itibaren talebe yetiştirmeye de girişmiş. Kendisini yakından tanıyanlar, tüm ömrü boyunca gece uykusunun dört saati hiç geçmediğini anlatıyor. Az uykunun yanında az yemekle de yetinen Hararî, vaktini okumak, yazmak ve ders okutmak arasında başarılı şekilde taksim etmiş. Olgunluk çağında -50 yaşında- yerleştiği Mekke’de, Mescid-i Harâm’da halka açık dersler de vermiş, ancak özellikle kitap telifinden geri kaldığını düşündüğünden, bu dersleri yalnızca üç yıl sürdürmüş. Bıraktığı muhteşem külliyata bakınca -toplam

43 eser, verdiği kararın isabeti anlaşılıyor.

Yakalandığı gırtlak kanseri nedeniyle vefat edinceye kadar, her gün sabah namazından yatsı namazına kadar hep ilimle meşgul olan Şeyh Muhammed Emîn Hararî, ilginç bir zamanda dünyamızdan ayrıldı. Mekke-i Mükerreme’de Hararî defnedilirken, Riyâd ve diğer şehirlerde zincirinden boşanmış çılgın kalabalıklar Cadılar Bayramı’nı kutluyordu. Câhiliye Devri’nin putlarına benzeyen dev heykel ve maketler sokaklarda geçit resmi yaparken, Cennetu’l-Muallâ’ya gömülen sadece Hararî değil, onunla birlikte Suudi Arabistan’da bir dönemdi de aynı zamanda.

Şeyh Muhammed Emîn Hararî, bereketli hayatıyla, bize şu dersleri vererek gitti:

Dışarıda ne yaşanırsa yaşansın, istikametinizi bozmayın. İşinize bakın ve programınıza odaklanın. Kalıcı eserler bırakmaya, insan yetiştirmeye ve nesilleri ıslah etmeye yoğunlaşın. Tüm bu karmaşa ve boğuşmadan geriye kalacak olanlar yalnızca faydalı eserdir, yetişmiş insandır, bozulmamış nesillerdir.

(YENİ ŞAFAK)

Haberin Etiketleri : Taha Kılınç
adv
SON DAKİKA
10:32 - Elazığ'da 6,8 büyüklüğünde deprem meydana geldi21:26 - ABD/Pentagon: İran'nın füze saldırısında 34 ABD askeri beyin travması geçirdi15:03 - Çin'de ortaya çıkan Coronavirüsü'nden 33 milyon kişi karantina altına alındı!20:12 - İBB'den İstanbul için kar yağışı uyarısı!19:30 - Kırıkkale'de bir göz hastalıkları hastanesinde yanlış ilaçla 20 kişiyi kör etti iddiası!19:12 - İGDAŞ'tan doğalgaz faturasına taksit imkanı20:04 - Gripten korunmak için 9 önemli kural!16:02 - Sağlık Bakanlığı'ndan artan grip vakaları ile ilgili açıklama19:59 - Taklit ve hileli 386 ürünlerin listesi açıklandı16:45 - İstanbul'da 4,7 büyüklüğünde deprem meydana geldi!15:55 - Adana Çukurova'da hakaret içerikli sınav sorusu hazırlayan Din Kültürü öğretmenine soruşturma15:27 - İran: Ukrayna uçağı füze sanıldığı için yanlışlıkla vuruldu22:18 - İran dini lideri Hamaney'den Trump'a tokatlı fotoğraf mesajı22:15 - MSB: İdlib'de ateşkese varıldı22:02 - İHH, Avustralya'daki itlaf edilecek develere talip22:21 - 2020 Hac kuru sonuçları belli oldu13:10 - İran ABD'nin Irak'taki iki hava üssünü balistik füzelerle saldırdı!12:34 - İran'da 176 kişiyi taşıyan Ukrayna Havayolları'na ait yolcu uçağı düştü!16:49 - İran'nın en zayıf misilemesi bile ''ABD için kabus olacak''10:51 - Almanya, Fransa ve İngiltere'den İran ile ilgili açıklama00:18 - Kasım Süleymani’nin kızı Zeynep: Babamın intikamını amcam Nasrallah alacak22:05 - Gazze'de şehit edilen Kasım Süleymani için taziye çadırı kuruldu21:00 - İran'da şehit edilen Kasım Süleymani için intikam bayrağı asıldı13:18 - Ali Karahasanoğlu: Süleymani’nin öldürülmesine niye sevineyim?21:03 - Hizbullah'tan şehit edilen General Kasım Süleymani için "intikam" vaadi17:49 - Hamas'tan şehit edilen Kasım Süleymani için taziye mesajı17:38 - Ali Hamaney'den Kasım Süleymani açıklaması: Suçluları acı bir intikam bekliyor!16:55 - İran Devrim Muhafızları Ordusu'na bağlı Kudüs Gücü Komutanı Kasım Süleymani Irak'ta şehit edildi!17:25 - İran Devrim Muhafızları Ordusu Genel Komutanı Hüseyin Selami: ABD ile savaştan korkmuyoruz20:36 - HÜDA PAR/Sağlam: Türkiye, Libya'da müzakere odaklı bir politika izlenmelidir17:22 - Erdoğan'dan Kanal İstanbul açıklaması: İsteseler de istemeseler de yapacağız14:31 - Yerli elektrikli otomobil hangi şehirde üretiliyor?20:43 - 2020 Asgari Geçim İndirimi belli oldu17:20 - 2020 asgari ücret rakamı belli odu20:45 - Ahmet Davutoğlu'nun A Takımı belli oldu13:33 - İmamoğlu: Kanal istanbul projesi ''ihanet değil cinayet''13:28 - Suriye'nin İdlib kentinde 40 köy Esad yönetiminin kontrolüne geçti19:22 - Kanal İstanbul için ÇED raporu komisyondan geçti (Kanal İstanbul nedir, güzergahı neresi?)17:35 - Motorlu Taşıtlar Vergisi (MTV) 2020 artış oranları belli oldu22:54 - İstanbul'da Trafik Vakfı'nın araç çekme faaliyeti durduruldu19:25 - İstanbul Şehir Üniversitesi, Marmara Üniversitesi'ne devredildi14:04 - Milli Eğitim Bakanı Ziya Selçuk'tan Doğa Koleji açıklaması13:59 - Akdeniz'de İspanya’ya ulaşmaya çalışan 8 sığınmacı boğularak öldü18:54 - Ankara'da FETÖ operasyonu: 171 kişiye gözaltı23:25 - Erdoğan: Bunlar Şehir Üniversitesi ile ilgili Halk Bankası'nı dolandırmak istediler21:20 - İktidarın Şehir Üniversitesi'ni tasfiye etmesi meselesi!13:44 - Bakırköy’de bir dairede aynı aileden 3 kişi Siyanür ile intihar etti!10:41 - Ağustos ayı işsizlik rakamları açıklandı00:13 - Cumhurbaşkanı Erdoğan ve ABD Başkanı Trump arasında 1 saat 15 dakika görüşme22:47 - Tahliye edilen Ahmet Altan tekrar gözaltına alındı00:28 - Belçikalı 9 yaşındaki Laurent Simons üniversiteden mezun olacak!00:20 - İran 53 milyar varil yeni petrol rezervi buldu!00:10 - Bolivya'da Devlet Başkanı Evo Morales'e askeri darbe00:05 - ABD: Türkiye S-400'den kurtulmazsa yaptırımlar devreye girer23:12 - ''ABD için Suriye'de değişen bir şey yok''22:57 - Erdoğan: Barış Pınarı Harekatı kesinlikle devam edecek00:24 - Devre mülkte ''Bedava tatil kazandınız'' vurgunu!00:05 - İstanbul'da ıspanaktan 108 kişi zehirlendi!23:36 - Mehmet Altan'a beraat Ahmet Altan ve Nazlı Ilıcak'a tahliye karrarı10:15 - Ekim ayı enflasyon rakamları belli oldu00:40 - Haşvîlik nedir ve günümüzdeki temsilcileri kimlerdir?19:59 - DAEŞ, Ebubekir el-Bağdadi'nin öldüğünü doğruladı, halefini açıkladı19:55 - ABD Temsilciler Meclisi Trump için azil sürecini resmen başlatan tasarıyı kabul etti23:48 - Trump: DAEŞ'in Ebubekir el-Bağdadi öldü11:52 - "İngiltere'deki sığınmacı 39 kişi eksi 25 derecedeki dorsede can verdi"23:08 - Erdoğan: ABD'nin YPG'nin çekilmesiyle verdiği sözler yerine getirilmiş değil22:59 - 150 saat içinde PKK/YPG'li teröristler sınırdan 30 kilometre dışarı çıkarılacak20:34 - Türkiye ve Rusya arasında Suriye ile ilgili 10 maddelik güvenli bölge mutabakatı00:46 - Erdoğan: Terör örgütüyle değil ABD ile anlaştık12:54 - Olası İstanbul depremi sonrası tsunami tehlikesi!00:08 - ABD ve Türkiye'den görüşmelerin ardından 13 maddelik ortak açıklama13:42 - Rusya'dan Suriye'deki Barış Pınarı Harekatı ile ilgili açıklama15:52 - Barış Pınarı Harekatı'nda 7. gün12:48 - Temmuz ayı işsizlik rakamları belli oldu12:43 - Erdoğan: Münbiç'ten Irak sınırına kadar olan bölgeyi güvenli hale getireceğiz12:11 - ABD'den Türkiye'ye ekonomik yaptırım!11:29 - Erdoğan: Öfkeyle kalkan zararla oturur23:06 - Kandilli Rasathanesi'nden deprem açıklaması: Depremin zamanını bilmiyoruz ama sona yaklaşıyoruz21:05 - Yarın İstanbul'da okullar tatil mi? (Cuma günü İstanbul'da okullar tatil mi?)14:03 - İstanbul'da şiddetli deprem!12:47 - Husiler'den Suudi Arabistan'a uyarı: Her an yeniden vurabiliriz13:43 - Doğalgaz fiyatlarına bir ay arayla ikinci yüzde 15 zam!09:22 - Diyarbakır, Van ve Mardin büyükşehir belediyelerine operasyon (3 HDP'li başkan görevden uzaklaştırıldı)00:14 - İran'dan ABD’nin Suriye’nin kuzeyinde oluşturmak istediği 'Güvenli Bölge' açıklaması23:59 - Rüyamdaki Dünya23:50 - Yazarlığın Sırları13:59 - Mayıs 2019 işsizlik rakamları belli oldu12:55 - İşgalci Siyonist İsrail polisinden Mescid-i Aksa içinde Bayram namazı sonrası Filistinlilere sert saldırı13:35 - HÜDA PAR Genel Başkan Yardımcısı Mehmet Yavuz hayatını kaybetti14:55 - Denizli'de 6 büyüklüğünde deprem meydana geldi!10:47 - Temmuz ayı enflasyon rakamları belli oldu00:28 - BOTAŞ'tan doğalgaza yüzde 15 zam!00:24 - ABD, İran Dışişleri Bakanı Cevad Zarif'i yaptırım listesine aldı00:38 - İran ile İngiltere arasındaki tanker krizinde yeni gelişme!13:27 - Sosyal medyada linç edilen Mustafa İslâmoğlu ne dedi, ne demedi?13:17 - KPSS 2019/1 yerleştirme sonuçları belli oldu13:14 - Eski Orgeneral Yaşar Büyükanıt yoğun bakımda!23:01 - Halkbank'ın eski Genel Müdür Yardımcısı Mehmet Hakan Atilla tahliye edildi12:11 - Pentagon: Türkiye F-35 programından çıkarılması sonucu 9 milyar dolar kayba uğrayacak12:03 - Rusya/Borisov: Türkiye’ye savaş uçağı da satabiliriz
Henüz yorum yapılmamış. Yorum yapmak için tıklayın
lütfen bekleyiniz
Yorumunuz:
Yazarın Diğer Makaleleri

Son Haberler Bölümler