Güncelleme: 15:58 TSİ 15 Kasım 2018 Perşembe
Makale detayı
Facebook'ta Paylaş

Kedilerin rengi: İslam ve gelişimi kolonilikten çıkarmak

Bobby Salman Sayyid
Güncelleme: 12:50 TSİ 10 Mayıs 2011 Salı

Bu belki peygamberden (S.A.V.) bir alıntı: “İlim Çin’de bile olsa arayınız.” Bu ruhla ve Çin’in giriştiği dikkat çekici ekonomik gelişimi göz önüne alarak, Çin ekonomik gelişiminin mimarı Deng Xiaoping’in söylemiş olduğu şu söze başvurmak isterim: “Kedinin siyah veya beyaz olmasının önemi yoktur, fare yakaladığı sürece iyi bir kedidir”. Bu söz, ‘uzman olmaktansa kızıl olmanın’ daha iyi olduğunu ilan eden Büyük Proleteryan Kültür Devrimi’ne bir yanıt olarak şöhret kazandı. Batı düzenini aşacak bir şey hayal etmeye çalışanlarımız, genellikle kedinin rengi hakkında endişelenmeden farenin yakalanmasına odaklanmaları yönünde uyarılırlar. Diğer bir deyişle, ‘ideolojik’ bir eleştiri geçersizdir. İlk bakışta İslam ve gelişimi karıştırma fikri, kedinin fare yakalama becerisinden çok sadece kedilerin rengi konusunda endişelenmek gibi görünür.

Neticede, 1930’lardan beri Müslümanlar İslamcı bir ekonomiyi formüle etmeye çalıştılar; fakat sonuçlar kozmetik (faiz alındığını gizlemek için çeşitli araçlar), marjinal (örneğin Pakistan’da Zekat devlet enstitüsü) ve büyük ölçüde ilgisiz oldu (Müslümanistan’da, Malezya veya Türkiye’deki ekonomik hikayeler, o tip İslami ekonomilerin ilanı olarak görülemez). İslami ekonomilerin yoksulluğu düşünülürse, İslam ve Gelişimi dile getirmek, budalalığı budalalıkla takip etmek gibi görünüyor. Timur Kuran, İslami ekonominin olasılığı eleştirisinde, köprüler inşa etmek, depremlerle başetmek veya çelik yapmak için belirli bir İslami yöntem bulunmadığını iddia eden bir ekonomist. Bunun gibi bir entelektüel konumda, İslami gelişimin düşüncesine bile vakit yoktur. En iyi şartta, İslami gelişimi ahlakın alanına teslim eder ve tek geçerli gelişim biçiminin, sonuç veren olduğunu iddia eder. Diğer bir deyişle, mesele kedilerin rengi değil farelerin yakalanmasıdır. Bu doğrultuda, İslami gelişim veya herhangi belirli başka bir gelişim biçimi üzerine endişe etmeden, basitçe doğal geleni yapmalıyız. Doğal olan elbette zaten şu an burada olan. Gelişim durumunda bu, Batı’nın öncülük ettiği gelişimin yolunu izlemek veya daha kesin olmak gerekirse, Avrupa merkezciliği kuran ve kurumsallaştıran bir mit olarak, Batı’nın nasıl kazanıldığı mitini takip etmektir. Geniş biçimde sömürgecilik sonrası düşünme denebilecek entelektüel aktivitenin çoğu Batı miti ve Batı tarihinin arasındaki uçurumu gösterir. Eleştiride alternatifi olmayan böyle bir vurgu, gelenekselciyi kurumsal durağanlıkla desteklendiği ve yerleşik sağduyunun kendini sürekli tekrar ileri sürdüğü bir konuma yerleştirir. Böylece İslamcı bir gelişim yolu bulabilirsek, gelişimin doğal şeklini kabul etmek için seçeneğimiz yoktur. 

Doğal olanın ne olduğu yine de çok belirgin değildir. Durum köprü inşa etmek için belirli İslami bir yol olmaması olsa, ekonomik etkinlik olarak Müslümanların yaptıkları şeyler var; örneğin, Müslüman topluluklar belirli bir şekilde öldürülmüş hayvanların etlerini yiyorlar ve bazı etleri yiyor, bazılarını yemiyoruz. Bunların tümü ekonomik aktivitenin organizasyonuna işaret ediyor. Müslümanların domuz yememe eğilimi ne doğal, ne de bu yasak evrensel; fakat böyle bir yasak ekonomik akitiviteyi şekillendiriyor. Bir sulama kanalını kazmanın İslami bir yolu olmayabilir fakat Müslüman olmak, ekonomik etkinliğin organize edildiği yolu etkiler. Müslüman olmak pazarların ve tacirlerin karşılamaya çalıştığı talepleri teşvik eden istekleri kurgular. İslam’ın kendisi belirli bir gelişim yöntemi sağlamazken, gelişim süreci ile tamamen ilgisiz de değildir. İslam ve Gelişim arasındaki ilişki İslam kültüründe bulunabilir.

İslam kültürü, İslam’dan ilham alan her şeye işaret eder; fakat İslam’ın kendi esininin bir parçası değildir. İslami matematik yoktur fakat İslam kültürü matematiği vardı. Bunlar kültürel, sosyal ve politik olarak İslam’ın baskın olduğu toplumlardaki matematikçilerin çalışmalarıydı. İslam kültürü gelişimi, sadece kapsamlı bir plan olarak Kuran emirlerinin veya Hadisler’in toplanması ile kurulamaz. Ayrıca İslam kültürü gelişimi, sosyal davranışın bir dizi ahlaki soruya indirgenmesiyle de detaylı olarak açıklanamaz. Yine de İslami kültür gelişimi, bir şeyleri yapmanın doğal yolu olarak kabul edilenin şekillendirilmesi için, Müslümanlara ortak bir dil sağlayabilir. Diğer bir deyişle, İslam kültürünü gelişimle birleştirmek geleneksel bilgeliği sömürgecilikten kurtarma ve sarsma potansiyeli taşır ve böyle yaparak, Harvard ve Chicago’dan hazırlarını getirmektense belirli Müslümanistan toplumlarının şartlarına özel yapılmış reformlara ve yeni düşünme biçimlerine alan yaratır. Gezegenin temel farklılığını yansıtan alternatif paradigmalara ihtiyaç var. İslam kültürü gelişimi birkaç işlevi yerine getirir: Dile getirilmesi, gelişimin bayağı ve rastlantısal oluşumunu gösterir. Batı sonrası ufkunun terimleriyle düşünmemize yardımcı olacak, sömürgecilikten kurtaran bir hayal gücüne katkıda bulunur. Etrafında, belirli etik geleneklerin sosyal ve kültürel reformların alanlarını etkileyebileceği bir platform sağlar. İslam kültürü gelişimi, Müslümanlara yöntem veremeyebilir fakat bize bir amaç sağlar. Fare yakalamak kedilerin yaptığı tek iştir ve belki de kedilerin rengi, yapabildikleri diğer şeylerle bağlantısız değildir. Egemenlik olmadan demokrasi olamaz ve sömürgecilik kaldırılmadan egemenlik imkansızdır.

STAR

SON DAKİKA
13:15 - Hz. İsa'nın 1500 yıllık resmi bulundu10:28 - Ağustos ayı işsizlik rakamları belli oldu16:05 - Muhafazakar yazarların derin endişesi: ''Aman provakasyona gelmeyelim!''15:40 - ABD'den YPG açıklaması: İlişkimiz geçici, taktiksel10:56 - Diyabet hastalarına 5 önemli kış önerisi (14 Kasım Dünya Diyabet Günü)10:49 - İDO istanbul iç hatlar seferlerini 1 Aralıktan itibaren durduruyor19:05 - Filistinli gruplar, Gazze'de ateşkesin sağlandığını duyurdu11:30 - İşgalci Siyonist İsrail'in Gazze saldırısı sürüyor: 4 Filistinli şehit edildi17:27 - Justin Trudeau: Kaşıkçı ile ilgili Türkiye'nin verdiği ses kayıtlarını dinledik09:40 - Büyük tartışmalara yol açan sağlık ile ilgili teklif Genel Kurul'a geliyor09:17 - İşgalci Siyonist İsrail'den Gazze Şeridi'ne saldırı: 7 Filistinli00:19 - MHP lideri Devlet Bahçeli'den af açıklaması17:44 - Prof. Karatay: Ekmekte kabarmayı sağlayan glamür maddesi beyinde morfin etkisi yapıyor!16:31 - Şırnak'ta çatışmada 2 asker hayatını kaybetti, 5 asker yaralandı!16:21 - Edirne'de Atatürk'e hakaret ettiği iddia edilen 21 yaşındaki üniversite öğrencisi tutuklandı16:18 - Diyanet İşleri Başkanlığı'ndan Kadir Mısıroğlu'na ziyaret ile ilgili açıklama13:50 - Cumhurbaşkanı Erdoğan'dan CHP'ye Türkçe ezan tepkisi00:21 - Hakkari Şemdinli'deki patlamada 7 asker hayatını kaybetti, 25 asker yaralandı20:46 - Trump tartışmalı yeni göçmen yasasını onayladı!20:38 - 2019 YKS tarihleri belli oldu20:33 - Somali Mogadişu'da bombalı saldırılar: 17 ölü14:51 - ABD'de barda silahlı saldırı: 12 ölü18:46 - Trump'ın ara seçimlerde Temsilciler Meclisi'ni kaybetmesinin anlamı ne?09:57 - Yurtdışına çıkmak isteyenlere vize tuzağına dikkat!09:40 - ABD'de Temsilciler Meclisi ve Senato seçimi09:35 - Dışişleri Bakanlığı'ndan ABD'nin PKK'nın elebaşları hakkındaki ödüle ilişkin açıklama20:27 - ABD, PKK'lı Karayılan, Bayık ve Kalkan için ödül koydu13:28 - Erdoğan: ABD'nin İran yaptırımlarını doğru bulmuyorum13:05 - Abdullah Tivnikli kimdir?17:04 - ABD, İran'a yönelik yaptırımdan muaf tuttuğu 8 ülkeyi açıkladı15:21 - İşgalci Siyonist İsrail'den Trump'a İran'a yaptırım teşekkürü13:49 - Weber'in Avrupa Komisyonu Başkanlığı için seçim vaadi Türkiye'nin AB üyelik sürecini sonlandırmak12:31 - İran Cumhurbaşkanı Ruhani'den ABD yaptırımlarına ilk tepki10:23 - İmama siyaset yasağına yeni düzenleme13:09 - Bakan Pekcan: 366 firmanın 6 bin 399 ürününde haksız fiyat artışı tespit ettik14:24 - İran Dışişleri Bakanı Zarif Türkiye'ye geliyor11:23 - Saadet Partisi İstanbul Milletvekili Cihangir İslam hakkında soruşturma10:52 - Tek tip askerlik geliyor! (Askerlik düşecek mi?)10:50 - Avrupa Birliği pasaport kontrollerine yapay zeka destekli yalan makinesi geliyor15:53 - Washington Post'tan gazeteci Cemal Kaşıkçı ile ilgili "asit" iddiası15:44 - İstanbul Sultangazi'de ormanlık alanda kimyasal atık!13:09 - Araçlarda ÖTV indirimiyle fiyatları ne kadar olacak?12:17 - Lupus hastalığı nedir? Lupus hastalığı nasıl tedavi edilir?21:10 - Antalya Manavgat'ta eğitim uçağı düştü: 2 ölü13:39 - İstanbul Havalimanı resmen hizmete girdi (İstanbul Havalimanı'n özellikleri nelerdir?)10:25 - 7 ilde komiserlik sınavı hırsızlığı operasyonu: 29 kişiye gözaltı kararı12:28 - Endonezya'da 189 kişi taşıyan yolcu uçağı denize düştü!16:58 - Cemal Kaşıkçı kimdir?16:50 - Yaz tatili kısalacak mı? Bakan Selçuk açıkladı18:27 - Metiner'den Arınç'a: 15 Temmuz gecesi nerede saklandıklarını açıklasınlar18:19 - 39 ilin valisi değişti (İstanbul'a yeni vali geldi)18:02 - AK Partili Kocabıyık: Gülen son 1000 yılın en büyük Türk büyüğü!20:41 - Kaşıkçı cinayeti ilgili Savcılık Suudi Arabistan'dan 18 kişi hakkında iade talebinde bulundu20:58 - ''Alpaslan Kuytul, FETÖ ve PKK aleyhindeki konuşmaları ortadayken FETÖ’ye bilerek ve isteyerek yardım etmekle suşlamak''18:51 - Ankara Gölbaşı'da otomobil ile TIR çarpıştı: 3 ölü, 2 yaralı!15:55 - Melih Gökçek'ten Hayati Yazıcı'ya yanıt: Bir suçum varsa açıklamazsan namertsin08:25 - İstanbul Esenyurt'ta 3 fabrikada yangın!20:15 - Suudi Veliaht Prens Selman'ndan timsah gözyaşları: Kaşıkçı cinayeti çok acı verici ve haksız20:08 - Ruhani'den çok sert ''Cemal Kaşıkçı'' açıklaması08:43 - Cumhurbaşkanı Erdoğan: 2019 yerel seçimler ana muhalefetin sonu olacak08:36 - TCDD'de meteoroloji uzmanı olsaydı Çorlu'da tren kazası yaşanmazdı iddiası07:59 - Afyon Cezaevi'nden firar eden zanlı İstanbul Kadıköy'de dehşet saçtı!20:04 - Cemal Kaşıkçı'nın dublörü konsolosluktan takma sakalla çıktı!19:13 - Cumhurbaşkanlığı Sözcüsü İbrahim Kalın'ndan af tartışmalarına ilişkin açıklama12:01 - CHP Lideri Kılıçdaroğlu: 750 milyar gerçekçi bir rakam değildir11:54 - Bir vatandaş bir yılda 155 Polis İmdat Çağrı Merkezi'ni 45 bin 210 kez aradı08:55 - Kaşıkçı cinayetinden sonra Mutreb'in 4 kez aradığı o isim07:38 - Meteoroloji'den Türkiye geneli sağanak yağışı uyarısı07:23 - Cumhurbaşkanı Erdoğan, ABD Başkanı Trump ile telefonla görüştü17:07 - Suudi Arabistan yetkiliden yeni Cemal Kaşıkçı iddiası!16:56 - Gazeteci Cemal Kaşıkçı soruşturmasında 25 kişi daha ifade verecek13:43 - Marmara Bölgesi'nde sıcaklık azalıyor01:39 - MHP Lideri Bahçeli'den ''Öğrenci Andı'' açıklaması01:22 - Trump: Kaşıkçı ile ilgili cevaplar beni tatmin etmedi01:06 - Erdoğan: Dalgalanmada işin aslı kur değildi12:31 - Suudi Arabistan: Cemal Kaşıkçı, konsoloslukta öldü00:09 - Kayseri'de otomobil takla attı: 4 ölü!19:09 - Hindistan'da tren kalabalığı çarptı: 50 ölü!19:04 - Mustafa Sarıgül, Şişli Belediye Başkanlığı için aday adaylığını açıkladı16:55 - İstanbul Suudi Konsolosluğu'nda çalışan 15 Türk savcıya ifade veriyor13:13 - Dışişleri Bakanı Çavuşoğlu'dan gazeteci ''Cemal Kaşıkçı'' açıklaması13:01 - Trump: Cemal Kaşıkçı öldürüldü, sonucu ağır olacak12:53 - ''Öğrenci Andı'' geri mi dönüyor?15:39 - İki dişi fareden yavru!15:36 - Ağrı Patnos'ta 4,2 büyüklüğünde deprem meydana geldi14:35 - İBB Başkanı Mevlüt Uysal'dan adaylık açıklaması11:16 - Ünlü foto muhabiri Ara Güler hayatını kaybetti (Ara Güler kimdir?)11:06 - Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi'nin 2019 yılı ilk bütçe tasarısı Meclis'e sunuldu.10:36 - Adalet Bakanı Gül'den kayıp Suudi gazeteci Cemal Kaşıkçı açıklaması20:50 - ABD Dışişleri Bakanı Pompeo'dan Türkiye'ye yaptırım kararı açıklaması20:53 - AK Parti Sözcüsü Çelik: Suudi Konsolos'un dokunulmazlığı var, seyahati engellenemezdi20:50 - CNN: Suudi Cemal Kaşıkçı öldürüldü, cesedi parçalara ayrıldı20:31 - Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan istifa etti20:22 - Suudi Arabistan İstanbul Başkonsolosu ülkesine döndü19:50 - "Türk polisi Suudi konsolosluğunda kayıp gazeteci Cemal Kaşıkçı'nın ölüm kanıtını buldu"12:40 - Cumhurbaşkanı Erdoğan "emeklilikte yaşa takılanlar" açıklaması11:54 - TBMM yakınında hareketlilik: Dur ihtarına uymayan traktöre ateş açıldı16:55 - İçişleri Bakanlığı 259 muhtarı görevden uzaklaştırdı16:50 - "Suudi Kral Selman, kayıp gazeteci Cemal Kaşıkçı için iç soruşturma talimatı verdi"16:47 - Ağrı Doğubayazıt'ta 3 kardeşe silahlı saldırı: 1 ölü, 2 yaralı
Henüz yorum yapılmamış. Yorum yapmak için tıklayın
lütfen bekleyiniz
Yorumunuz:
Yazarın Diğer Makaleleri

Son Haberler Bölümler