Güncelleme: 19:15 TSİ 26 Ocak 2020 Pazar
Makale detayı
Facebook'ta Paylaş

Neşe Koçak’ın Uygunsuzlar’ı

Rasim Özdenören
Güncelleme: 23:51 TSİ 10 Kasım 2019 Pazar

Neşe Koçak’ın Uygunsuzlar adını taşıyan öykü kitabı yakınlarda yayınlandı.*

Kitapta birbirinden ilginç 16 öykü yer alıyor.

Öykülerin tamamında genelde zihinsel hastalar, özelde şizofreniye musap hastaların iç dünyaları dile getiriliyor. Onların bir bakıma karanlık, karmaşık; bir bakıma da gerçeklik ile imgelem dünyalarının iç içe geçmişliği anlatılıyor…

Bu öykülere Matmazel Mari öyküsü üzerinden bazı genellemelerde bulunmak istiyorum.

Matmazel Mari öyküsü eşyaya harika bir pastoral senfoni yaşatıyor. Gerek eşya betimlemeleri, gerek eşyanın senfonisini ifade eden müzikal söylem, zengin bir metin yaratmış. Hasta bireyde yaşanmış olgular eşyanın kemiğine, iliğine yansıtılmış. Ve bir daha orada, eşyada yaşatılır hale getirilmiş. Antikadan, müzikten, aristokrat hayattan, gayrimüslim mugannilerden haberdar olmak gerekiyor bu metnin ruhuna nüfuz etmek için. Yazar açısından da yüzeysel ve öğrenilmiş bilgi yeterli görünmüyor bu metnin yaratımına. Edebiyatımızda benzeri olmayan bir öykü ve öyküler...

Yazarın da işaret ettiği gibi bu öyküler “deli hikâyeleri”... Ancak bu nitelemeye bakarak onların aynı zamanda kriz öyküsü olduğunu düşünmek yanıltıcı olur. Bu öyküler deli hikâyeleridir, doğru; ama kriz hikâyeleri değil... Bu öykülerde bir delinin veya delilerin kriz anları yansıtılmıyor. Bilakis onların hayatının en durgun anlarında yaşadıkları yanılgıları anlatıyor. Daha özelde şizofreniye yakalanmış hastanın ömür boyu süren bir anını odak alıyor... Şizofreni en genel tanımıyla kişilik bölünmesi olarak bilinen bir zihinsel hastalık…

Hasta, düşünüş, duyuş ve davranış bozuklukları gösterir. Dış dünya ile ve diğer kişilerle ilişkileri gerçeklikten kopmuştur, hasta kendi kurduğu sanal dünyasında yaşamaya başlar. Ancak onun gerçeği artık kendi içinde yaşattığı bu sanal gerçeklikten ibarettir. Reel yaşantının olguları hastanın sanal dünyasında kaymaya uğrar, hastanın zihninde reel dünyanın bu kaymış hali hastanın gerçek dünyası haline gelir. Ne ki hastanın o halden geriye dönüşü, sağlıklı algılamaya dönüşü artık ya çok zordur veya imkânsızdır. Hatıralarla gerçek yaşantılar birbirine dolanmış halde hastanın zihninde dans etmeye başlar. Hasta zihnin oyunları hastanın gerçek dünyası olarak onunla birlikte yaşamaya devam eder.

Koçak, bu toplamdaki 16 adet öykünün tümünde hastanın bu zihinsel kayış (kayma) anını ustalıkla yakalamayı başarmıştır. Ve her birinde o hastanın özel durumu özenle korunmuş ve en ilginci hiçbir şizofreni hastasının ötekine benzer olmadığı, her birinin kendine özgü bir özel dünyada yaşadığı kesinlikle vurgulanmıştır.

Ancak tekraren söylüyorum, bu öyküler kriz hikâyesi değil... Maupassant’ın öyküsü aşk, korku ve yalnızlık üzerine bina edilmiş histeri krizlerinin coşkulu anlatımını dile getirirken Koçak’ın kahramanları kendi zihinsel dünyaları içinde sürekli bir kayma halini yaşarlar. Dış dünyanın uyarıları hastanın zihninde bir karşılık bulmaz. Veya ondaki karşılık gerçek dünyada bir gerçekliğe tekabül etmez…

Yazarın gerçekçi üslubu okuru da metnin için çeker ve okur da, öykünün kahramanı gibi nerede gerçeklikle temasta olduğunu, nerede hastanın sanal dünyasına kaydığını bilemez hale gelir.

Aynı zamanda usta bir heykeltıraş da olan yazar, kitabına kendi ürünlerinin resimlerini de serpiştirmiş. Bu resimlerde, öykülerde dile getirilen hasta zihnin karmaşasının belki heykellerine de yansıdığını fark edebiliyoruz. Örneğin kuş kafası taşıyan insan figürleri dolaylı da olsa hasta zihinleri çağrıştırıyor…

Bu kitaptaki öykü toplamını edebiyatımızda daha önce denenmemiş tematik öykülerin tipik ve seçkin ilk örnekleri olarak görüyorum.

* Neşe Koçak, Uygunsuzlar, Yeni İnsan Yayınevi, İstanbul, Ağustos 2019.

(YENİ ŞAFAK)

Haberin Etiketleri : Rasim Özdenören
adv
SON DAKİKA
10:32 - Elazığ'da 6,8 büyüklüğünde deprem meydana geldi21:26 - ABD/Pentagon: İran'nın füze saldırısında 34 ABD askeri beyin travması geçirdi15:03 - Çin'de ortaya çıkan Coronavirüsü'nden 33 milyon kişi karantina altına alındı!20:12 - İBB'den İstanbul için kar yağışı uyarısı!19:30 - Kırıkkale'de bir göz hastalıkları hastanesinde yanlış ilaçla 20 kişiyi kör etti iddiası!19:12 - İGDAŞ'tan doğalgaz faturasına taksit imkanı20:04 - Gripten korunmak için 9 önemli kural!16:02 - Sağlık Bakanlığı'ndan artan grip vakaları ile ilgili açıklama19:59 - Taklit ve hileli 386 ürünlerin listesi açıklandı16:45 - İstanbul'da 4,7 büyüklüğünde deprem meydana geldi!15:55 - Adana Çukurova'da hakaret içerikli sınav sorusu hazırlayan Din Kültürü öğretmenine soruşturma15:27 - İran: Ukrayna uçağı füze sanıldığı için yanlışlıkla vuruldu22:18 - İran dini lideri Hamaney'den Trump'a tokatlı fotoğraf mesajı22:15 - MSB: İdlib'de ateşkese varıldı22:02 - İHH, Avustralya'daki itlaf edilecek develere talip22:21 - 2020 Hac kuru sonuçları belli oldu13:10 - İran ABD'nin Irak'taki iki hava üssünü balistik füzelerle saldırdı!12:34 - İran'da 176 kişiyi taşıyan Ukrayna Havayolları'na ait yolcu uçağı düştü!16:49 - İran'nın en zayıf misilemesi bile ''ABD için kabus olacak''10:51 - Almanya, Fransa ve İngiltere'den İran ile ilgili açıklama00:18 - Kasım Süleymani’nin kızı Zeynep: Babamın intikamını amcam Nasrallah alacak22:05 - Gazze'de şehit edilen Kasım Süleymani için taziye çadırı kuruldu21:00 - İran'da şehit edilen Kasım Süleymani için intikam bayrağı asıldı13:18 - Ali Karahasanoğlu: Süleymani’nin öldürülmesine niye sevineyim?21:03 - Hizbullah'tan şehit edilen General Kasım Süleymani için "intikam" vaadi17:49 - Hamas'tan şehit edilen Kasım Süleymani için taziye mesajı17:38 - Ali Hamaney'den Kasım Süleymani açıklaması: Suçluları acı bir intikam bekliyor!16:55 - İran Devrim Muhafızları Ordusu'na bağlı Kudüs Gücü Komutanı Kasım Süleymani Irak'ta şehit edildi!17:25 - İran Devrim Muhafızları Ordusu Genel Komutanı Hüseyin Selami: ABD ile savaştan korkmuyoruz20:36 - HÜDA PAR/Sağlam: Türkiye, Libya'da müzakere odaklı bir politika izlenmelidir17:22 - Erdoğan'dan Kanal İstanbul açıklaması: İsteseler de istemeseler de yapacağız14:31 - Yerli elektrikli otomobil hangi şehirde üretiliyor?20:43 - 2020 Asgari Geçim İndirimi belli oldu17:20 - 2020 asgari ücret rakamı belli odu20:45 - Ahmet Davutoğlu'nun A Takımı belli oldu13:33 - İmamoğlu: Kanal istanbul projesi ''ihanet değil cinayet''13:28 - Suriye'nin İdlib kentinde 40 köy Esad yönetiminin kontrolüne geçti19:22 - Kanal İstanbul için ÇED raporu komisyondan geçti (Kanal İstanbul nedir, güzergahı neresi?)17:35 - Motorlu Taşıtlar Vergisi (MTV) 2020 artış oranları belli oldu22:54 - İstanbul'da Trafik Vakfı'nın araç çekme faaliyeti durduruldu19:25 - İstanbul Şehir Üniversitesi, Marmara Üniversitesi'ne devredildi14:04 - Milli Eğitim Bakanı Ziya Selçuk'tan Doğa Koleji açıklaması13:59 - Akdeniz'de İspanya’ya ulaşmaya çalışan 8 sığınmacı boğularak öldü18:54 - Ankara'da FETÖ operasyonu: 171 kişiye gözaltı23:25 - Erdoğan: Bunlar Şehir Üniversitesi ile ilgili Halk Bankası'nı dolandırmak istediler21:20 - İktidarın Şehir Üniversitesi'ni tasfiye etmesi meselesi!13:44 - Bakırköy’de bir dairede aynı aileden 3 kişi Siyanür ile intihar etti!10:41 - Ağustos ayı işsizlik rakamları açıklandı00:13 - Cumhurbaşkanı Erdoğan ve ABD Başkanı Trump arasında 1 saat 15 dakika görüşme22:47 - Tahliye edilen Ahmet Altan tekrar gözaltına alındı00:28 - Belçikalı 9 yaşındaki Laurent Simons üniversiteden mezun olacak!00:20 - İran 53 milyar varil yeni petrol rezervi buldu!00:10 - Bolivya'da Devlet Başkanı Evo Morales'e askeri darbe00:05 - ABD: Türkiye S-400'den kurtulmazsa yaptırımlar devreye girer23:12 - ''ABD için Suriye'de değişen bir şey yok''22:57 - Erdoğan: Barış Pınarı Harekatı kesinlikle devam edecek00:24 - Devre mülkte ''Bedava tatil kazandınız'' vurgunu!00:05 - İstanbul'da ıspanaktan 108 kişi zehirlendi!23:36 - Mehmet Altan'a beraat Ahmet Altan ve Nazlı Ilıcak'a tahliye karrarı10:15 - Ekim ayı enflasyon rakamları belli oldu00:40 - Haşvîlik nedir ve günümüzdeki temsilcileri kimlerdir?19:59 - DAEŞ, Ebubekir el-Bağdadi'nin öldüğünü doğruladı, halefini açıkladı19:55 - ABD Temsilciler Meclisi Trump için azil sürecini resmen başlatan tasarıyı kabul etti23:48 - Trump: DAEŞ'in Ebubekir el-Bağdadi öldü11:52 - "İngiltere'deki sığınmacı 39 kişi eksi 25 derecedeki dorsede can verdi"23:08 - Erdoğan: ABD'nin YPG'nin çekilmesiyle verdiği sözler yerine getirilmiş değil22:59 - 150 saat içinde PKK/YPG'li teröristler sınırdan 30 kilometre dışarı çıkarılacak20:34 - Türkiye ve Rusya arasında Suriye ile ilgili 10 maddelik güvenli bölge mutabakatı00:46 - Erdoğan: Terör örgütüyle değil ABD ile anlaştık12:54 - Olası İstanbul depremi sonrası tsunami tehlikesi!00:08 - ABD ve Türkiye'den görüşmelerin ardından 13 maddelik ortak açıklama13:42 - Rusya'dan Suriye'deki Barış Pınarı Harekatı ile ilgili açıklama15:52 - Barış Pınarı Harekatı'nda 7. gün12:48 - Temmuz ayı işsizlik rakamları belli oldu12:43 - Erdoğan: Münbiç'ten Irak sınırına kadar olan bölgeyi güvenli hale getireceğiz12:11 - ABD'den Türkiye'ye ekonomik yaptırım!11:29 - Erdoğan: Öfkeyle kalkan zararla oturur23:06 - Kandilli Rasathanesi'nden deprem açıklaması: Depremin zamanını bilmiyoruz ama sona yaklaşıyoruz21:05 - Yarın İstanbul'da okullar tatil mi? (Cuma günü İstanbul'da okullar tatil mi?)14:03 - İstanbul'da şiddetli deprem!12:47 - Husiler'den Suudi Arabistan'a uyarı: Her an yeniden vurabiliriz13:43 - Doğalgaz fiyatlarına bir ay arayla ikinci yüzde 15 zam!09:22 - Diyarbakır, Van ve Mardin büyükşehir belediyelerine operasyon (3 HDP'li başkan görevden uzaklaştırıldı)00:14 - İran'dan ABD’nin Suriye’nin kuzeyinde oluşturmak istediği 'Güvenli Bölge' açıklaması23:59 - Rüyamdaki Dünya23:50 - Yazarlığın Sırları13:59 - Mayıs 2019 işsizlik rakamları belli oldu12:55 - İşgalci Siyonist İsrail polisinden Mescid-i Aksa içinde Bayram namazı sonrası Filistinlilere sert saldırı13:35 - HÜDA PAR Genel Başkan Yardımcısı Mehmet Yavuz hayatını kaybetti14:55 - Denizli'de 6 büyüklüğünde deprem meydana geldi!10:47 - Temmuz ayı enflasyon rakamları belli oldu00:28 - BOTAŞ'tan doğalgaza yüzde 15 zam!00:24 - ABD, İran Dışişleri Bakanı Cevad Zarif'i yaptırım listesine aldı00:38 - İran ile İngiltere arasındaki tanker krizinde yeni gelişme!13:27 - Sosyal medyada linç edilen Mustafa İslâmoğlu ne dedi, ne demedi?13:17 - KPSS 2019/1 yerleştirme sonuçları belli oldu13:14 - Eski Orgeneral Yaşar Büyükanıt yoğun bakımda!23:01 - Halkbank'ın eski Genel Müdür Yardımcısı Mehmet Hakan Atilla tahliye edildi12:11 - Pentagon: Türkiye F-35 programından çıkarılması sonucu 9 milyar dolar kayba uğrayacak12:03 - Rusya/Borisov: Türkiye’ye savaş uçağı da satabiliriz
Henüz yorum yapılmamış. Yorum yapmak için tıklayın
lütfen bekleyiniz
Yorumunuz:
Yazarın Diğer Makaleleri

Son Haberler Bölümler