Güncelleme: 05:19 TSİ 27 Şubat 2020 Perşembe
Makale detayı
Facebook'ta Paylaş

Son uçuş

Taha Kılınç
Güncelleme: 11:24 TSİ 24 Ağustos 2019 Cumartesi

O sıcak ağustos öğleden sonrasında, Pakistan’ın Bahavalpur şehri kırsalındaki çiftçiler, dev bir uçağın havada yalpaladıktan sonra burnunun üzerine düşüşünü dehşet içinde seyretmişlerdi. Basti Lal Kamal köyünde yere çakılan uçak, çarpmanın etkisiyle yakıt deposunun alev alması sonucu büyük bir gürültüyle infilak ederek yanmıştı. 17 Ağustos 1988 günü, öğleden sonra saat 15.46’da Bahavalpur askeri üssünden havalanan Lockheed C-130 Hercules tipi uçağın taşıdığı 31 kişinin kimlikleri, kazaya şahit olan köylüler o anda fark etmese de, Pakistan tarihinde bir devrin sona erdiğini gösteriyordu: Devlet Başkanı General Muhammed Ziyâul Hak, Askeri Birlikler Komitesi Başkanı General Ahtar Abdurrahman, Genelkurmay Başkanı Muhammed Afdal, çok sayıda general ve istihbarat subayı… Ve, iki kilit Amerikalı diplomat: ABD’nin İslamabad Büyükelçisi Arnold Raphel ve Pakistan’a silah satışlarıyla ilgilenen Amerikan Askeri Ataşesi General Herbert Wassom. Kazada elbette kurtulan olmamıştı.

Devlet Başkanı Ziyâul Hak, o gün, Tamevali kasabasında Amerikan yapımı M-I Abrams tipi tankların katıldığı bir tatbikatı izlemek için Bahavalpur’daydı. Komutanlarının ısrarıyla tatbikata gelen Ziyâul Hak, öldürülen bir rahibenin taziyesi için kendisinden önce bölgeye ulaşan Amerikalı diplomatları da gösteriye çağırmıştı. Tatbikattan sonra, hep birlikte başkent İslamabad’a kendilerini götürecek iki ayrı uçağa binmek için Bahavalpur üssüne geldiklerinde, Ziyâul Hak, sürpriz bir hareketle Amerikalıları başkanlık uçağına davet etti. Büyükelçi Raphel daveti düşünmeden kabul ederken, General Wassom küçük bir tereddütün ardından C-130’a bindi. Berrak ve sakin bir havada, yumuşak bir kalkış yapan uçak, yalnızca beş dakika sonra düşecekti.

Kazadan iki ay sonra, 16 Ekim 1988 günü, Devlet Başkanı Gulam İshak Han’a sunulan 365 sayfalık rapora göre: Uçak, havada parçalanmamıştı, dolayısıyla bombalı sabotaj ihtimali yoktu. Füzeyle vurulduğuna dair herhangi bir iz bulunmuyordu. Ölenlere uygulanan otopsi sonuçları, uçağın içinde yangın çıkmadığını gösteriyordu. Uçağın motorları, elektrik aksamı ve yakıt pompaları normal biçimde çalışıyordu. Dahası, birbirinden bağımsız iki hidrolik sistem, kaza sırasında sorunsuz olarak faaliyetteydi. Raporda, kokpitte “pentaerythritol tetranitrate” isimli patlayıcı bir maddenin izlerine rastlandığı ifade edilmişti. Ancak bu, uçağın havada infilak etmeden düşmesini açıklamıyordu. Raportörler, söz konusu patlayıcının, zehirli gaz içeren basınçlı şişeleri patlattığını, gazın da pilotları bayıltarak uçağın kontrolünü kaybetmelerine yol açtığını tahmin ediyordu. Yine de, kazanın sebebine dair kesin bir yargıya varılamıyordu. Yalnızca 30 sayfası kamuoyuyla paylaşılan rapor, 31 Ekim’de kamu erişimine tamamen kapatıldı. Kararın gerekçesi, “raporun içeriğinin Pakistan’ın bütünlüğüne ve dayanışmasına zarar verme ihtimali”ydi.

Nedeni ve nasılı tespit edilemeyen kazada, cevaplanamayan bir soru daha vardı: 1977’de Başbakan Zülfikâr Ali Butto’yu devirerek iktidara el koyan General Ziyâul Hak’ı kim öldürmüştü? Bu soruya da, çok sayıda cevap vermek mümkündü:

4 Nisan 1979’da Zülfikâr Ali Butto’yu idam ettirerek büyük tepki toplayan Ziyâul Hak, aynı yıl Sovyetler Birliği’nin Afganistan’ı işgal etmeye başlaması üzerine, ABD’nin en gözde müttefiki oluvermişti. Böylece “Butto’nun lâneti”ni hızla üzerinden atan General, Afganistan’da Sovyetler Birliği’ne karşı savaşan “mücahitler”e yardım noktasında vazgeçilmez bir yardımcıya dönüşmüştü. 1979’un başında Şah’ın devrilmesiyle İran’ı elinden kaçıran ABD için, Ziyâul Hak’ın Pakistan’ı paha biçilmez önemdeydi. Afgan Savaşı boyunca “mücahitler”e CIA tarafından aktarılan para ve silah yardımları için köprü vazifesi gören Pakistan, savaşın bitmesine doğru Afganistan içindeki bazı unsurlarla yakın temasa geçmişti. Bu durum, ABD’nin savaş sonrası için hazırladığı planlara uymuyordu. ABD, bunun üzerine Ziyâul Hak’ı ortadan kaldırmayı planlamış olabilirdi. Ziyâul Hak’ın, Amerikalı diplomatları son anda kendi uçağına davet etmesi ise, ancak tatsız bir sürpriz mesabesindeydi.

İkinci şüpheli, elbette Sovyetler Birliği’ydi. ABD’yle sıkı işbirliğine giren General Ziyâ’nın bu aktif politikası yüzünden, Afgan işgali fiyaskoyla sonuçlanmıştı. Ziyâul Hak, savaştan sonra Afganistan’ın dizaynında da aktif olmaya gayret ediyordu. Bu, tıpkı ABD gibi Sovyetler’e de rahatsızlık veriyordu.

Ziyâul Hak’ın ortadan kaldırılmasını isteyen bir diğer ülke, Pakistan’ın resmî düşmanı olan Hindistan’dı. General’in Keşmir’deki Müslüman unsurlara sürekli desteği ve ayrılıkçı Sih gruplara yaptığı silah yardımları herkes tarafından biliniyordu. Hindistan istihbaratının, uzunca bir süredir General Ziyâ’nın her türlü hareketini yakından izlediği de malumdu. Ziyâ, Hindistan’ın kurduğu bir komploya kurban gitmiş olabilirdi.

Bu olağan şüphelilere ilaveten, İsrail’i zikredenler de mevcut. Onların tezi, Ziyâul Hak’ın, Afganistan’daki Sovyet karşıtı “mücahitler”e desteği karşılığında ABD’den elde ettiği “nükleer bomba yapma imtiyazı”nın, İsrail’e kabuslar gördürdüğüydü. Ziyâul Hak’ın, İslâm dünyası içinde nükleer güç elde etme yarışına liderlik etmesinden çekinen İsrail, General’in uçağına sabotaj düzenlemiş olabilirdi.

Aradan geçen 31 yılda, yukarıdaki sorulara kesin bir cevap henüz bulunabilmiş değil. Elde sadece tahminler ve akıl yürütmeler var. Spekülasyonlar ve tartışmalar ise, ilk günkü hararetiyle sürüyor. Birçok yönden Pakistan yakın tarihinin en önemli şahsiyeti olan General Ziyâul Hak’ın iktidarı ve şahsiyetiyle ilgili spekülasyon ve tartışmalar gibi…

(YENİ ŞAFAK)

Haberin Etiketleri : Taha Kılınç
adv
SON DAKİKA
00:28 - MSB: İdlib'de iki asker şehit oldu00:45 - İran'dan getirilen 132 yolcuya corona virüsü karantinası!22:43 - Corona virüsü dünyada hızla yayılıyor!18:51 - Çin'in Rusya Büyükelçisi Hanhui: Corona virüse karşı aşı geliştirdik23:46 - İran'daki 5,9'luk deprem Van'ı da vurdu: Başkale'de 9 kişi hayatını kaybetti!03:53 - Van'da 5 kişi Corona virüs şüphesiyle tedavi altına alındı22:15 - İdlib'de saldırı sonucu bir asker hayatını kaybetti!02:27 - Corona virüs salgınında son durum!23:19 - Cumhurbaşkanı Erdoğan ile Rusya Devlet Başkanı Putin İdlib'i görüştü22:40 - Corona virüsü tedavisinde önemli gelişme! (Corona virüste son durum)22:00 - İdlib'de hava saldıırısında 2 asker hayatını kaybetti!13:36 - 20 bin ek öğretmen ataması yapılacak (2020'de öğretmen ataması ne zaman?)19:46 - HSK'dan Gezi Parkı davasında beraat veren 3 hakim için soruşturma izni13:28 - Erdoğan: Her türlü hazırlık yapıldı, İdlib harekatı bir an meselesidir10:48 - Yargıtay: 12 Eylül askeri darbesinin mimarlarının rütbe ve malları geri alınsın21:36 - Kalın: Moskova'daki İdlib görüşmelerinden tatmin edici bir sonuç çıkmadı21:32 - Rusya: Türkiye ile İdlib'de gerilimin azaltılması konusunda anlaşmalara bağlılığımızı belirttik13:24 - Kamu kurumlarında dev FETÖ operasyonu: 766 kişi hakkında gözaltı kararı13:19 - Bahçeli: Yeni darbe ihtimali dillendirmek bile bu ülkeye ihanet00:15 - Ukrayna'da 8 yaşında kız çocuğu ''yaşlılıktan'' hayatını kaybetti00:04 - Yeni Corona Virüsü salgını insanlara nasıl bulaştı?23:59 - Türk ve Rus heyetlerinden İdlib görüşmesine ilişkin açıklama22:25 - Corona virüs salgınında Çin dışında Avrupa'daki ilk ölüm vakası Fransa'da görüldü21:44 - İstanbul Bahçelievler'de daha önce boşaltılan 7 katlı bina çöktü13:20 - FETÖ'nün ''7 Şubat MİT kumpası'' soruşturması tamamlandı22:31 - Rusya'dan MHP'ye: Kışkırtıcı açıklamalardan kaçının19:49 - 27 ilde yoğun kar yağışı nedeniyle okullar tatil (14 Şubat Cuma günü hangi illerde okullar tatil?)02:09 - 24 ilde kar yağışı nedeniyle okullar tatil (13 Şubat Perşembe günü hangi illerde okullar tatil?)02:02 - MSB: İdlib bölgesinde 55 rejim unsuru etkisiz hale getirildi01:57 - İdlib'deki duruma ilişkin Rusya'dan açıklama02:05 - 11 ilde kar nedeniyle okullar tatil (12 Şubat Çarşamba günü hangi illerde okullar tatil?)19:57 - Dünya Sağlık Örgütü, yeni tip corona virüsüne ''covid-19'' adını verdi15:24 - Erdoğan: Suriye rejimi ile ilgili atacağımız adımları yarın açıklayacağım15:20 - Rusya'dan İdlib açıklaması19:50 - İdlib'de Suriye rejimi saldırdı: 5 asker hayatını kaybetti, 5 asker yaralı21:40 - Fahrettin Altun'dan KKTC Cumhurbaşkanı Akıncı'nın sözlerine tepki21:37 - Rus heyet İdlib için Ankara'ya geldi01:40 - İstanbul'un bir çok ilçesinde kar yağışı etkisini artırdıbaşladı23:28 - Çin’in Wuhan kentinde ortaya çıkan yeni tip corona virüsünde son durum17:03 - İstanbul'da toplu taşıma ücretlerine yüzde 35 zam (İşte İstanbul'da toplu ulaşımın yeni fiyat tarifesi)13:23 - Meteoroloji'den İstanbul için kar uyarısı (İstanbul'da hava durumu)12:59 - Van'daki çığ felaketini soruşturmak için 3 müfettiş görevlendirildi01:37 - Van'daki çığ felaketinde can kaybı 41'e yükseldi15:05 - Pegasus'tan, Sabiha Gökçen'de uçağın pistten çıkması ile ilgili ilk açıklama14:51 - Sabiha Gökçen'deki üç kişinin öldüğü uçak kazasında pilotlara soruşturma21:47 - Sabiha Gökçen'de uçak pistten çıktı: 3 kişi hayatını kaybetti, 180 kişi yaralandı17:15 - Van'da ikinci çığ faciası: Kurtarma ekiplerinin üzerine de çığ düştü, 33 kişi hayatını kaybetti!00:03 - Manisa Akhisar'da 4.8 ve 4,3 büyüklüğünde deprem meydana geldi23:54 - Van Bahçesaray'da çığ altında kalan minibüsteki 5 kişi hayatını kaybetti, 7 kişi kurtarıldı17:29 - Corona virüsünün yayıldığı ülkeler (Virüs kaç ülkeye yayıldı?)13:35 - Türkiye'nin nüfusu belli oldu (En az ve en çok nüfusu olan iller)13:27 - Corona virüsü dünyada hızla yayılıyor (Virüs Belçika'ya da sıçradı)17:25 - Meteoroloji'den yeni soğuk hava dalgası ve kar yağışı uyarısı16:06 - Çin İstanbul Başkonsolusu'ndan corona virüsünde son bilanço açıklaması: 362 kişi öldü14:45 - Suriye'nin İdlib kentinde 5 asker ve 1 sivil hayatını kaybetti14:34 - Suriye'nin Ayn el Arap bölgesindeki Rusya ile bugünkü ortak devriye iptal edildi14:25 - Fahrettin Altun: ABD'nin tek taraflı Ortadoğu planı, barış planı değil, savaş ilanı12:52 - Komploculara göre Corona virüsü biyolojik silah!12:14 - Rusya'dan İdlib'de 4 askerin hayatını kaybetmesine ilişkin açıklama10:06 - Ocak ayı enflasyon rakamları açıklandı23:02 - Arap Birliği'nden Trump'ın sözde ''Ortadoğu planı''na ret14:44 - Çin'in Wuhan kentinde ortaya çıkan corona virüsü salgını dünya genelinde hızla yayılıyor17:23 - Çapa'da Çinli çocukta corona virüsü iddiasına Bakan Koca'dan yanıt14:58 - Merkez Bankası'ndan 2020 yıl sonu enflasyon tahmini10:36 - Meteorolojiden yağmur ve kar uyarısı! (Marmara Bölgesi hava durumu)00:16 - İran Cumhurbaşkanı Ruhani'den Ortadoğu planına tepki: Yüzyılın en alçak planı13:00 - Çin'de ortaya çıkan Corona virüsü hızla yayılıyor!23:34 - Dışişleri Bakanlığı: Sözde barış planı ölü doğmuştur, Kudüs kırmızı çizgimiz22:09 - Hamas: Kudüs daima Filistin'e ait olacak, açıklanan plan anlamsız21:56 - ABD Başkanı Trump tek taraflı sözde ''Ortadoğu Planı''nı açıkladı21:51 - Sağlık Bakanı Fahrettin Koca'dan Corona virüsü açıklaması20:25 - İsrail'den işgal altındaki Batı Şeria'daki Ürdün Vadisi'ne ek asker gönderme kararı!20:19 - Akdeniz'de Muğla Marmaris açıklarında 5.4 büyüklüğünde deprem17:32 - Manisa'da 4,8 büyüklüğünde deprem meydana geldi00:08 - Afganistan'da düşen uçak ABD ordusuna ait E-11A bombardıman uçağı16:16 - Afganistan'ın Gazne eyaletinde bir yolcu uçağı düştü iddiası10:32 - Elazığ'da 6,8 büyüklüğünde deprem meydana geldi21:26 - ABD/Pentagon: İran'nın füze saldırısında 34 ABD askeri beyin travması geçirdi15:03 - Çin'de ortaya çıkan Coronavirüsü'nden 33 milyon kişi karantina altına alındı!20:12 - İBB'den İstanbul için kar yağışı uyarısı!20:04 - Gripten korunmak için 9 önemli kural!19:30 - Kırıkkale'de bir göz hastalıkları hastanesinde yanlış ilaçla 20 kişiyi kör etti iddiası!19:12 - İGDAŞ'tan doğalgaz faturasına taksit imkanı16:02 - Sağlık Bakanlığı'ndan artan grip vakaları ile ilgili açıklama19:59 - Taklit ve hileli 386 ürünlerin listesi açıklandı16:45 - İstanbul'da 4,7 büyüklüğünde deprem meydana geldi!15:55 - Adana Çukurova'da hakaret içerikli sınav sorusu hazırlayan Din Kültürü öğretmenine soruşturma15:27 - İran: Ukrayna uçağı füze sanıldığı için yanlışlıkla vuruldu22:18 - İran dini lideri Hamaney'den Trump'a tokatlı fotoğraf mesajı22:15 - MSB: İdlib'de ateşkese varıldı22:02 - İHH, Avustralya'daki itlaf edilecek develere talip22:21 - 2020 Hac kuru sonuçları belli oldu13:10 - İran ABD'nin Irak'taki iki hava üssünü balistik füzelerle saldırdı!12:34 - İran'da 176 kişiyi taşıyan Ukrayna Havayolları'na ait yolcu uçağı düştü!16:49 - İran'nın en zayıf misilemesi bile ''ABD için kabus olacak''10:51 - Almanya, Fransa ve İngiltere'den İran ile ilgili açıklama00:18 - Kasım Süleymani’nin kızı Zeynep: Babamın intikamını amcam Nasrallah alacak22:05 - Gazze'de şehit edilen Kasım Süleymani için taziye çadırı kuruldu21:00 - İran'da şehit edilen Kasım Süleymani için intikam bayrağı asıldı13:18 - Ali Karahasanoğlu: Süleymani’nin öldürülmesine niye sevineyim?
Henüz yorum yapılmamış. Yorum yapmak için tıklayın
lütfen bekleyiniz
Yorumunuz:
Yazarın Diğer Makaleleri

Son Haberler Bölümler