Güncelleme: 22:12 TSİ 17 Ocak 2020 Cuma
Makale detayı
Facebook'ta Paylaş

Tribünlerin adalet sorununu çözmek!

Elif Çakır
Güncelleme: 00:28 TSİ 03 Ocak 2020 Cuma

Adalet Bakanlığı “Seri Muhakeme Usulü” ile “Basit Yargılama Usulünün” 1 Ocak itibariyle uygulanmaya başladığını “yargıda yeni dönem” başlığı ile duyurdu.

Adalet Bakanlığı Yargı Reformu’nun 24 Ekim 2019’da yasalaşan ilk paketindeki bu iki düzenlemeyi oldukça önemsiyor.

Bu düzenlemelerin önemini Adalet Bakanı Abdülhamit Gül şöyle anlatmıştı:

“1 Ocak itibariyle yürürlüğe girecek yargı sisteminde yeni bir düzenleme var: Seri ve basit yargılama… Yeni sistemde daha hızlı, adil ve makul kararların verildiği bir süreç olacak. Bu usul vatandaşlarımızın yargıya güvenini artıracak. Yapanın yanına kar kalıyor anlayışını ortadan kaldıracak.” (24 Ekim 2019)

İsterseniz biraz daha geriye 4 Ekim tarihine gidelim. Adalet Bakanı Gül bu düzenlemelerin önemini Trabzon’da şöyle anlatmıştı:

“Vatandaşın yargıya güvenini artıracak olan iki yeni usulü ceza muhakemesi sistemine kazandırıyoruz. Bir ‘seri yargılama’, iki ‘basit yargılama’ usulü.”



Bakan Gül şu örneği vermişti:

“Trabzon meydanında bir fiil meydana geliyor, meydanın kamerasında görülüyor her şey belli. Bir şoför aracını sürerken gelmiş bir magandanın birisi bir fiil işlemiş. Her şey açık. Burada aslında dava üç yıl da sürse, 5 yıl da sürse ne ceza çıkacağı belli, fiil belli, ceza belli. Savcı oturup konuşacak, anlaşma olacak, mahkeme de uygun görürse üç beş günde bitecek. Böylece mahkemeye olan güveni, yargıya olan güveni artıracağız.”

Gül şöyle devam etmişti:

“Öyle bir şey çıkıyor ki yargı ile vatandaşın ilişkisi şöyle oluyor, diyor ki ‘seni mahkemede sürüm sürüm süründüreceğim, burnundan fitil fitil getireceğim’, yani şunu demiyor ‘seni mahkemeye vereceğim, hakkımı sonuna kadar alacağım görürsün’, çünkü vatandaş da avukat da hakim de biliyor sonunda ya hükmün geriye bırakılması kalacak ya erteleme alacak, ceza alsa bile 18 ayın altında infaz mümkün değil, içeriye girmeyecek. Meydana gelmiş belli suçlarla ilgili 3 gün içerisinde karar veriyorsanız insanın yüreği soğuyor, vatandaş ‘adalet tecelli etti’ diyor, ‘3 yıl sonra gelecek adaleti ben ne yapayım diyor, geç gelen adalet, adalet değil’ diyor. Ne oluyor? Yargıya güven azalıyor.”

* * *

Sayın Gül’ün bu açıklamaları da yargının yükünü hafifletecek olan “basit ve seri yargılama” usulünün hukukumuza kazandırılmış olması da elbette güzel. Nitekim dünyanın pek çok ülkesinde yargıyı hızlandırmaya yönelik bu tür ara çözümler var.

Ancak ülkemizin en önemli adalet sorunu yargının yavaş işlemesi midir? Toplumun yüzde 68’i yavaş işlediği için mi yargıya güven duymuyor?

Elbette yargının yavaş işlemesi bir adalet sorunudur. Ancak Türkiye’de adalet sorunu sadece yargının yavaş işlemesi değildir. Yargının bağımsızlığı, yargıya siyasi müdahale gibi temel hak ve özgürlükler gibi daha ağır adalet sorunlarımız var bizim.

Türkiye’nin temel adalet sorunlarından biri mahkemelerin AİHM ve AYM’in bağlayıcı kararlarına uymamasıdır. Bunun ne kadar vahim bir sorun olduğunu Bakan Gül’ün kendisi de söylemişti ama henüz reform paketlerine bu yönde bir düzenleme girmedi.

Bunun son örneği AİHM’in “derhal tahliye” kararı verdiği Osman Kavala’nın hala tahliye edilmemesidir.

Bir de Osman Kavala gibi AİHM’e ulaşamayan ya da AYM kapısında 2-3 yıldır sıra bekleyen dosyaları düşünün.

Hatta düşünün ki ülkemizde bazı tutuklama kararlarını ve bazı tahliye kararlarını yargıdan önce siyasi yetkililer açıklıyor, yargı kararları da aynen öyle çıkıyor.

İşte bu yüzdendir ki Venedik Komisyonu gibi uluslararası saygın hukuk kurumlarının raporlarında Türkiye’deki temel yargı sorununun yargıya siyasi müdahaleler olduğu belirtiliyor, yargının siyasallaştığı, yargının yeterince bağımsız ve tarafsız olmadığı ifade ediliyor.

Bugün Türkiye’nin en önemli adalet sorunlarından birisi de yargının siyasallaşmasıdır. Osman Kavala davası, Mümtazer Türkön’e davası, Ahmet Altan davası, İbrahim Okur davası yargının siyasallaşmasının somut örnekleridir?

Ve maalesef Adalet Bakanlığı yargının bağımsızlığına ilişkin sorunlara açıkladığı Yargı Reformu paketlerinde hiç ilişmedi, yargının bağımsızlığı ve tarafsızlığı sorunu görmezden gelindi.

Bu asli sorunları bir kenara bırakarak kalabalıklar yani tribünler için daha öncelikli olan hızlı yargılama gibi konulara odaklanmayı tercih etti.

* * *

Eski AYM Başkanı Haşim Kılıç, değerli büyüğüm hukuk adamı Taha Akyol’un “Siyaset yargıyı nasıl kuşatıyor” sorusunu şöyle yanıtlamıştı:

“Yargının tarafsızlık ve bağımsızlığının test edildiği yer kuşkusuz ki siyasi davalardır. Diğer davalarda sorunlar daha çok teknik içeriklidir. Bunların çözümü de zor değildir.” (Karar, 11 Kasım 2019)

Adalet Bakanlığı Türkiye’nin bu asli hukuk sorunlarına, yargı bağımsızlığının ve tarafsızlığının test edildiği alanlardaki sorunlara dokunmak yerine, Sayın Kılıç’ın ifade ettiği gibi “teknik içerikli ve çözümü zor da olmayan” konulara odaklanmayı tercih ediyor.

Benim Adalet Bakanlığı tribünlere sesleniyor dediğim budur.

Mesela… Hatırlayalım, Adalet Bakanı yargının sorunlarını bir nebze olsun çözebilecek olan “coğrafi teminat” başlığından bahsetmişti ancak Meclis’e gönderilen Yargı Reformu paketinde yer almamıştı, ama avukatlara verilecek yeşil pasaport Yargı Reformu paketindeki yerini korudu ve aynen Meclis’ten geçmişti!

Bir parantez açalım:

Şimdi bütün avukatlar ayağa kalkmasın “Yeşil pasaportumuzda gözün mü var?” diye. Elbette ki hayır. Bu kadar ağır adalet sorunları dururken, Reform Paketinin içine yeşil pasaportun konulması, sizce de adalet sorunlarını çözmüş Norveç’te yaşıyormuşuz gibi sergilenen bir tavır değil mi?!

Parantezi kapatalım.

Mesela adı üstünde Türkiye Cumhuriyeti Devleti’nin bir savcısı sosyal medya hesabından Abdullah Gül, Ahmet Davutoğlu ve Ali Babacan’ın kız çocuğu kıyafetli resimlerini yayınlıyor, bir savcı partizanlık yapıyor, bu yaşanan ilk sorun da değil ama Yargı Reformu paketinde yargıda partizanlığı önleyecek bir düzenleme de yer almıyor.

Gerek var mı diye sorabilirsiniz? Aslında yok tabi ki.. Partizanlık yapan savcı için mevcut mevzuattaki disiplin cezasının işletilmesi bile yeterli...

Adalet Bakanı Gül’ün verdiği örnekle soralım: Trabzon’da meydana gelen magandanın birinin işlediği suçun “basit ve seri” yargılama usulüyle hızlıca mahkemeler tarafından sonuçlandırılması Türkiye’nin hukuk devleti olduğunu ortaya koyar, yargının bağımsızlığını ve tarafsızlığını göstermeye yeter mi?

(KARAR) 

Haberin Etiketleri : Elif Çakır
adv
SON DAKİKA
20:04 - Gripten korunmak için 9 önemli kural!16:02 - Sağlık Bakanlığı'ndan artan grip vakaları ile ilgili açıklama19:59 - Taklit ve hileli 386 ürünlerin listesi açıklandı16:45 - İstanbul'da 4,7 büyüklüğünde deprem meydana geldi!15:55 - Adana Çukurova'da hakaret içerikli sınav sorusu hazırlayan Din Kültürü öğretmenine soruşturma15:27 - İran: Ukrayna uçağı füze sanıldığı için yanlışlıkla vuruldu22:18 - İran dini lideri Hamaney'den Trump'a tokatlı fotoğraf mesajı22:15 - MSB: İdlib'de ateşkese varıldı22:02 - İHH, Avustralya'daki itlaf edilecek develere talip22:21 - 2020 Hac kuru sonuçları belli oldu13:10 - İran ABD'nin Irak'taki iki hava üssünü balistik füzelerle saldırdı!12:34 - İran'da 176 kişiyi taşıyan Ukrayna Havayolları'na ait yolcu uçağı düştü!16:49 - İran'nın en zayıf misilemesi bile ''ABD için kabus olacak''10:51 - Almanya, Fransa ve İngiltere'den İran ile ilgili açıklama00:18 - Kasım Süleymani’nin kızı Zeynep: Babamın intikamını amcam Nasrallah alacak22:05 - Gazze'de şehit edilen Kasım Süleymani için taziye çadırı kuruldu21:00 - İran'da şehit edilen Kasım Süleymani için intikam bayrağı asıldı13:18 - Ali Karahasanoğlu: Süleymani’nin öldürülmesine niye sevineyim?21:03 - Hizbullah'tan şehit edilen General Kasım Süleymani için "intikam" vaadi17:49 - Hamas'tan şehit edilen Kasım Süleymani için taziye mesajı17:38 - Ali Hamaney'den Kasım Süleymani açıklaması: Suçluları acı bir intikam bekliyor!16:55 - İran Devrim Muhafızları Ordusu'na bağlı Kudüs Gücü Komutanı Kasım Süleymani Irak'ta şehit edildi!17:25 - İran Devrim Muhafızları Ordusu Genel Komutanı Hüseyin Selami: ABD ile savaştan korkmuyoruz20:36 - HÜDA PAR/Sağlam: Türkiye, Libya'da müzakere odaklı bir politika izlenmelidir17:22 - Erdoğan'dan Kanal İstanbul açıklaması: İsteseler de istemeseler de yapacağız14:31 - Yerli elektrikli otomobil hangi şehirde üretiliyor?20:43 - 2020 Asgari Geçim İndirimi belli oldu17:20 - 2020 asgari ücret rakamı belli odu20:45 - Ahmet Davutoğlu'nun A Takımı belli oldu13:33 - İmamoğlu: Kanal istanbul projesi ''ihanet değil cinayet''13:28 - Suriye'nin İdlib kentinde 40 köy Esad yönetiminin kontrolüne geçti19:22 - Kanal İstanbul için ÇED raporu komisyondan geçti (Kanal İstanbul nedir, güzergahı neresi?)17:35 - Motorlu Taşıtlar Vergisi (MTV) 2020 artış oranları belli oldu22:54 - İstanbul'da Trafik Vakfı'nın araç çekme faaliyeti durduruldu19:25 - İstanbul Şehir Üniversitesi, Marmara Üniversitesi'ne devredildi14:04 - Milli Eğitim Bakanı Ziya Selçuk'tan Doğa Koleji açıklaması13:59 - Akdeniz'de İspanya’ya ulaşmaya çalışan 8 sığınmacı boğularak öldü18:54 - Ankara'da FETÖ operasyonu: 171 kişiye gözaltı23:25 - Erdoğan: Bunlar Şehir Üniversitesi ile ilgili Halk Bankası'nı dolandırmak istediler21:20 - İktidarın Şehir Üniversitesi'ni tasfiye etmesi meselesi!13:44 - Bakırköy’de bir dairede aynı aileden 3 kişi Siyanür ile intihar etti!10:41 - Ağustos ayı işsizlik rakamları açıklandı00:13 - Cumhurbaşkanı Erdoğan ve ABD Başkanı Trump arasında 1 saat 15 dakika görüşme22:47 - Tahliye edilen Ahmet Altan tekrar gözaltına alındı00:28 - Belçikalı 9 yaşındaki Laurent Simons üniversiteden mezun olacak!00:20 - İran 53 milyar varil yeni petrol rezervi buldu!00:10 - Bolivya'da Devlet Başkanı Evo Morales'e askeri darbe00:05 - ABD: Türkiye S-400'den kurtulmazsa yaptırımlar devreye girer23:12 - ''ABD için Suriye'de değişen bir şey yok''22:57 - Erdoğan: Barış Pınarı Harekatı kesinlikle devam edecek00:24 - Devre mülkte ''Bedava tatil kazandınız'' vurgunu!00:05 - İstanbul'da ıspanaktan 108 kişi zehirlendi!23:36 - Mehmet Altan'a beraat Ahmet Altan ve Nazlı Ilıcak'a tahliye karrarı10:15 - Ekim ayı enflasyon rakamları belli oldu00:40 - Haşvîlik nedir ve günümüzdeki temsilcileri kimlerdir?19:59 - DAEŞ, Ebubekir el-Bağdadi'nin öldüğünü doğruladı, halefini açıkladı19:55 - ABD Temsilciler Meclisi Trump için azil sürecini resmen başlatan tasarıyı kabul etti23:48 - Trump: DAEŞ'in Ebubekir el-Bağdadi öldü11:52 - "İngiltere'deki sığınmacı 39 kişi eksi 25 derecedeki dorsede can verdi"23:08 - Erdoğan: ABD'nin YPG'nin çekilmesiyle verdiği sözler yerine getirilmiş değil22:59 - 150 saat içinde PKK/YPG'li teröristler sınırdan 30 kilometre dışarı çıkarılacak20:34 - Türkiye ve Rusya arasında Suriye ile ilgili 10 maddelik güvenli bölge mutabakatı00:46 - Erdoğan: Terör örgütüyle değil ABD ile anlaştık12:54 - Olası İstanbul depremi sonrası tsunami tehlikesi!00:08 - ABD ve Türkiye'den görüşmelerin ardından 13 maddelik ortak açıklama13:42 - Rusya'dan Suriye'deki Barış Pınarı Harekatı ile ilgili açıklama15:52 - Barış Pınarı Harekatı'nda 7. gün12:48 - Temmuz ayı işsizlik rakamları belli oldu12:43 - Erdoğan: Münbiç'ten Irak sınırına kadar olan bölgeyi güvenli hale getireceğiz12:11 - ABD'den Türkiye'ye ekonomik yaptırım!11:29 - Erdoğan: Öfkeyle kalkan zararla oturur23:06 - Kandilli Rasathanesi'nden deprem açıklaması: Depremin zamanını bilmiyoruz ama sona yaklaşıyoruz21:05 - Yarın İstanbul'da okullar tatil mi? (Cuma günü İstanbul'da okullar tatil mi?)14:03 - İstanbul'da şiddetli deprem!12:47 - Husiler'den Suudi Arabistan'a uyarı: Her an yeniden vurabiliriz13:43 - Doğalgaz fiyatlarına bir ay arayla ikinci yüzde 15 zam!09:22 - Diyarbakır, Van ve Mardin büyükşehir belediyelerine operasyon (3 HDP'li başkan görevden uzaklaştırıldı)00:14 - İran'dan ABD’nin Suriye’nin kuzeyinde oluşturmak istediği 'Güvenli Bölge' açıklaması23:59 - Rüyamdaki Dünya23:50 - Yazarlığın Sırları13:59 - Mayıs 2019 işsizlik rakamları belli oldu12:55 - İşgalci Siyonist İsrail polisinden Mescid-i Aksa içinde Bayram namazı sonrası Filistinlilere sert saldırı13:35 - HÜDA PAR Genel Başkan Yardımcısı Mehmet Yavuz hayatını kaybetti14:55 - Denizli'de 6 büyüklüğünde deprem meydana geldi!10:47 - Temmuz ayı enflasyon rakamları belli oldu00:28 - BOTAŞ'tan doğalgaza yüzde 15 zam!00:24 - ABD, İran Dışişleri Bakanı Cevad Zarif'i yaptırım listesine aldı00:38 - İran ile İngiltere arasındaki tanker krizinde yeni gelişme!13:27 - Sosyal medyada linç edilen Mustafa İslâmoğlu ne dedi, ne demedi?13:17 - KPSS 2019/1 yerleştirme sonuçları belli oldu13:14 - Eski Orgeneral Yaşar Büyükanıt yoğun bakımda!23:01 - Halkbank'ın eski Genel Müdür Yardımcısı Mehmet Hakan Atilla tahliye edildi12:11 - Pentagon: Türkiye F-35 programından çıkarılması sonucu 9 milyar dolar kayba uğrayacak12:03 - Rusya/Borisov: Türkiye’ye savaş uçağı da satabiliriz00:26 - Dışişleri Bakanlığı'ndan Beyaz Saray ve Pentagon'un F-35 açıklamasına tepki00:21 - Pentagon'dan ''Türkiye F-35 programında askıya alındı'' açıklaması00:18 - Beyaz Saray'dan S-400 ve F-35 açıklaması09:30 - 2019-YKS sonuçları açıklandı01:22 - Trump'tan S-400 ve F-35 açıklaması10:13 - Nisan ayı işsizlik rakamları belli oldu
Henüz yorum yapılmamış. Yorum yapmak için tıklayın
lütfen bekleyiniz
Yorumunuz:
Yazarın Diğer Makaleleri

Son Haberler Bölümler