Güncelleme: 00:15 TSİ 05 Nisan 2020 Pazar
Makale detayı
Facebook'ta Paylaş

Tribünlerin adalet sorununu çözmek!

Elif Çakır
Güncelleme: 00:28 TSİ 03 Ocak 2020 Cuma

Adalet Bakanlığı “Seri Muhakeme Usulü” ile “Basit Yargılama Usulünün” 1 Ocak itibariyle uygulanmaya başladığını “yargıda yeni dönem” başlığı ile duyurdu.

Adalet Bakanlığı Yargı Reformu’nun 24 Ekim 2019’da yasalaşan ilk paketindeki bu iki düzenlemeyi oldukça önemsiyor.

Bu düzenlemelerin önemini Adalet Bakanı Abdülhamit Gül şöyle anlatmıştı:

“1 Ocak itibariyle yürürlüğe girecek yargı sisteminde yeni bir düzenleme var: Seri ve basit yargılama… Yeni sistemde daha hızlı, adil ve makul kararların verildiği bir süreç olacak. Bu usul vatandaşlarımızın yargıya güvenini artıracak. Yapanın yanına kar kalıyor anlayışını ortadan kaldıracak.” (24 Ekim 2019)

İsterseniz biraz daha geriye 4 Ekim tarihine gidelim. Adalet Bakanı Gül bu düzenlemelerin önemini Trabzon’da şöyle anlatmıştı:

“Vatandaşın yargıya güvenini artıracak olan iki yeni usulü ceza muhakemesi sistemine kazandırıyoruz. Bir ‘seri yargılama’, iki ‘basit yargılama’ usulü.”



Bakan Gül şu örneği vermişti:

“Trabzon meydanında bir fiil meydana geliyor, meydanın kamerasında görülüyor her şey belli. Bir şoför aracını sürerken gelmiş bir magandanın birisi bir fiil işlemiş. Her şey açık. Burada aslında dava üç yıl da sürse, 5 yıl da sürse ne ceza çıkacağı belli, fiil belli, ceza belli. Savcı oturup konuşacak, anlaşma olacak, mahkeme de uygun görürse üç beş günde bitecek. Böylece mahkemeye olan güveni, yargıya olan güveni artıracağız.”

Gül şöyle devam etmişti:

“Öyle bir şey çıkıyor ki yargı ile vatandaşın ilişkisi şöyle oluyor, diyor ki ‘seni mahkemede sürüm sürüm süründüreceğim, burnundan fitil fitil getireceğim’, yani şunu demiyor ‘seni mahkemeye vereceğim, hakkımı sonuna kadar alacağım görürsün’, çünkü vatandaş da avukat da hakim de biliyor sonunda ya hükmün geriye bırakılması kalacak ya erteleme alacak, ceza alsa bile 18 ayın altında infaz mümkün değil, içeriye girmeyecek. Meydana gelmiş belli suçlarla ilgili 3 gün içerisinde karar veriyorsanız insanın yüreği soğuyor, vatandaş ‘adalet tecelli etti’ diyor, ‘3 yıl sonra gelecek adaleti ben ne yapayım diyor, geç gelen adalet, adalet değil’ diyor. Ne oluyor? Yargıya güven azalıyor.”

* * *

Sayın Gül’ün bu açıklamaları da yargının yükünü hafifletecek olan “basit ve seri yargılama” usulünün hukukumuza kazandırılmış olması da elbette güzel. Nitekim dünyanın pek çok ülkesinde yargıyı hızlandırmaya yönelik bu tür ara çözümler var.

Ancak ülkemizin en önemli adalet sorunu yargının yavaş işlemesi midir? Toplumun yüzde 68’i yavaş işlediği için mi yargıya güven duymuyor?

Elbette yargının yavaş işlemesi bir adalet sorunudur. Ancak Türkiye’de adalet sorunu sadece yargının yavaş işlemesi değildir. Yargının bağımsızlığı, yargıya siyasi müdahale gibi temel hak ve özgürlükler gibi daha ağır adalet sorunlarımız var bizim.

Türkiye’nin temel adalet sorunlarından biri mahkemelerin AİHM ve AYM’in bağlayıcı kararlarına uymamasıdır. Bunun ne kadar vahim bir sorun olduğunu Bakan Gül’ün kendisi de söylemişti ama henüz reform paketlerine bu yönde bir düzenleme girmedi.

Bunun son örneği AİHM’in “derhal tahliye” kararı verdiği Osman Kavala’nın hala tahliye edilmemesidir.

Bir de Osman Kavala gibi AİHM’e ulaşamayan ya da AYM kapısında 2-3 yıldır sıra bekleyen dosyaları düşünün.

Hatta düşünün ki ülkemizde bazı tutuklama kararlarını ve bazı tahliye kararlarını yargıdan önce siyasi yetkililer açıklıyor, yargı kararları da aynen öyle çıkıyor.

İşte bu yüzdendir ki Venedik Komisyonu gibi uluslararası saygın hukuk kurumlarının raporlarında Türkiye’deki temel yargı sorununun yargıya siyasi müdahaleler olduğu belirtiliyor, yargının siyasallaştığı, yargının yeterince bağımsız ve tarafsız olmadığı ifade ediliyor.

Bugün Türkiye’nin en önemli adalet sorunlarından birisi de yargının siyasallaşmasıdır. Osman Kavala davası, Mümtazer Türkön’e davası, Ahmet Altan davası, İbrahim Okur davası yargının siyasallaşmasının somut örnekleridir?

Ve maalesef Adalet Bakanlığı yargının bağımsızlığına ilişkin sorunlara açıkladığı Yargı Reformu paketlerinde hiç ilişmedi, yargının bağımsızlığı ve tarafsızlığı sorunu görmezden gelindi.

Bu asli sorunları bir kenara bırakarak kalabalıklar yani tribünler için daha öncelikli olan hızlı yargılama gibi konulara odaklanmayı tercih etti.

* * *

Eski AYM Başkanı Haşim Kılıç, değerli büyüğüm hukuk adamı Taha Akyol’un “Siyaset yargıyı nasıl kuşatıyor” sorusunu şöyle yanıtlamıştı:

“Yargının tarafsızlık ve bağımsızlığının test edildiği yer kuşkusuz ki siyasi davalardır. Diğer davalarda sorunlar daha çok teknik içeriklidir. Bunların çözümü de zor değildir.” (Karar, 11 Kasım 2019)

Adalet Bakanlığı Türkiye’nin bu asli hukuk sorunlarına, yargı bağımsızlığının ve tarafsızlığının test edildiği alanlardaki sorunlara dokunmak yerine, Sayın Kılıç’ın ifade ettiği gibi “teknik içerikli ve çözümü zor da olmayan” konulara odaklanmayı tercih ediyor.

Benim Adalet Bakanlığı tribünlere sesleniyor dediğim budur.

Mesela… Hatırlayalım, Adalet Bakanı yargının sorunlarını bir nebze olsun çözebilecek olan “coğrafi teminat” başlığından bahsetmişti ancak Meclis’e gönderilen Yargı Reformu paketinde yer almamıştı, ama avukatlara verilecek yeşil pasaport Yargı Reformu paketindeki yerini korudu ve aynen Meclis’ten geçmişti!

Bir parantez açalım:

Şimdi bütün avukatlar ayağa kalkmasın “Yeşil pasaportumuzda gözün mü var?” diye. Elbette ki hayır. Bu kadar ağır adalet sorunları dururken, Reform Paketinin içine yeşil pasaportun konulması, sizce de adalet sorunlarını çözmüş Norveç’te yaşıyormuşuz gibi sergilenen bir tavır değil mi?!

Parantezi kapatalım.

Mesela adı üstünde Türkiye Cumhuriyeti Devleti’nin bir savcısı sosyal medya hesabından Abdullah Gül, Ahmet Davutoğlu ve Ali Babacan’ın kız çocuğu kıyafetli resimlerini yayınlıyor, bir savcı partizanlık yapıyor, bu yaşanan ilk sorun da değil ama Yargı Reformu paketinde yargıda partizanlığı önleyecek bir düzenleme de yer almıyor.

Gerek var mı diye sorabilirsiniz? Aslında yok tabi ki.. Partizanlık yapan savcı için mevcut mevzuattaki disiplin cezasının işletilmesi bile yeterli...

Adalet Bakanı Gül’ün verdiği örnekle soralım: Trabzon’da meydana gelen magandanın birinin işlediği suçun “basit ve seri” yargılama usulüyle hızlıca mahkemeler tarafından sonuçlandırılması Türkiye’nin hukuk devleti olduğunu ortaya koyar, yargının bağımsızlığını ve tarafsızlığını göstermeye yeter mi?

(KARAR) 

Haberin Etiketleri : Elif Çakır
adv
SON DAKİKA
22:50 - Türkiye'de corona virüs salgınından can kaybı 425 oldu22:55 - Türkiye'de corona virüsten hayatını kaybedenlerin sayısı 356 oldu22:45 - Dünyada corona virüs vakalarının sayısı 1 milyonu geçti!21:32 - Corona virüsten en çok can kaybı görülen 10 il21:03 - Türkiye'de corona virüsten ölenlerin sayısı 277 kişi oldu21:42 - Türkiye'de corona virüsten hayatını kaybedenlerin sayısı 214 oldu11:21 - Corona virüs küresel krizi ve yeni dünya düzeni!22:39 - Türkiye'de corona virüsten hayatını kaybedenlerin sayısı 168 oldu!23:11 - ABD'de corona virüsten ölü sayısı 2 bini geçti (Corona virüs son durum)23:06 - Türkiye'de corona virüs salgınından hayatını kaybedenlerin sayısı 131 oldu!00:02 - Bakan Soylu: Sürekli bir taşınma söz konusu, bu hastalığı yayar23:22 - Türkiye'de corona virüsten can kaybı 92 oldu!23:02 - İtalya'da bir günde 969 kişi corona virüsten öldü! (Corona virüste son durum)22:49 - Corona virüsün savaşında en kritik cihaz solunum cihazı!20:37 - Pangolin'de corona virüsün benzerini taşıyor20:26 - Corona virüsün yeni savaş alanı Hindistan olacak iddiası!18:04 - Corona virüsü tespit etmek için ev tipi antikor testi geliştirildi23:03 - Türkiye'de corona virüsten hayatını kaybedenlerin sayısı 75 oldu14:45 - Üniversite tatili uzadı, YKS sınavı ertelendi!12:53 - Umut veren gelişme! ''Corona virüs aşısı uzun yıllar koruyabilir''00:17 - Türkiye'de corona virüsten ölenlerin sayısı 59 oldu19:53 - Uzaktan eğitim 30 Nisan'a kadar uzatıldı12:00 - İspanya corona virüs nedeniyle NATO'dan acil yardım istedi (Corona virüste son durum)00:02 - Türkiye'de corona virüsten ölenlerin sayısı 44 oldu13:39 - EBA TV nereden ve nasıl izlenecek? EBA TV uydu frekansları nedir?00:59 - Almanya Başbakanı Merkel corona virüs salgını nedeniyle kendisini karantinaya aldı00:45 - Cumhurbaşkanı Erdoğan: Evlerimizde kalalım00:23 - Bilim insanları Çin'in corona virüs raporunu çıkardı! (72 bin vaka tek tek incelendi)00:15 - Türkiye'de corona virüsten ölenlerin sayısı 30 oldu! Vaka sayısı bin 23600:08 - Gıdalardan insana corona virüs bulaşır mı?23:50 - Türkiye'de Corona virüs salgınından ölenlerin sayısı 21 oldu!23:41 - Corona virüste hızlı tanı kiti devrede! 15 dakikada sonuç23:59 - Türkiye'de Corona virüsten ölenlerin sayısı 9 oldu! Vaka sayısı 67023:04 - Sağlık Bakanlığı'ndan Corona virüs genelgesi! özel ve vakıf hastaneleri de virüs hastalarına bakacak22:55 - Ölümcül virüsler çoğu neden yarasalarda ortaya çıkıyor?22:51 - İtalya'da corona virüsten bir günde 627 kişi öldü! (Corona virüste son durum)22:08 - Hangisi doğru? Corona virüs hakkında efsaneler!21:50 - 79 yaşındaki corona virüs hastası o ilaçla tedavi edildi!21:40 - İngiltere'den corona virüs nedeniyle emekli 65 bin doktor ve hemşireye mektup23:22 - Türkiye'de corona virüsten üçüncü ölüm!23:02 - Gün gün corona virüs belirtileri22:56 - Monako Prensi 2. Albert corona virüsü salgınına yakalandı12:14 - Corona virüste Çin'de bir ilk! (Corona virüste son durum)00:21 - Türkiye'de Corona virüsten ikinci ölüm! Vaka sayısı 191!00:20 - Türkiye'de corona virüse karşı 100 milyarlık paket (Covid-19'a karşı alınan 19 önlem)00:15 - Corona virüsü salgınında her 10 vakadan sadece 1'i tespit edilebiliyor00:00 - Corona virüs yüzeylerde ne kadar yaşar?23:57 - İtalya'da corona virüs salgınından bir günde 475 ölüm! (Corona virüste son durum)00:17 - Türkiye'de corona virüsten ilk ölüm! Türkiye'deki toplam vaka sayısı 98'e yükseldi23:58 - İtalya'da corona virüsten ölenlerin sayısı artıyor! (Corona virüste son durum)23:54 - Corona virüs Avrupa kıtasındaki tüm ülkelerine yayıldı!09:35 - Corona virüste doğrular ve yanlışlar nelerdir? (Corona virüs için alınacak tedbirler nelerdir?)01:58 - Türkiye'de corona virüs vaka sayısı 47'ye çıktı00:15 - İtalya'da corona virüsten bir günde 349 ölüm (Corona virüste son durum)00:03 - İçişleri Bakanlığı'ndan corona virüs genelgesi: AVM ve restoranlar hariç tüm mekanlar kapatılıyor!23:24 - Bakan Koca: Pozitif çıkan yeni vakalar var15:19 - Avustralyalı bilim insanları: Corona virüsün ilacını bulduk00:59 - Türkiye'de corona virüs vaka sayısı 18'e çıktı00:55 - Çin'de 15 dakikada sonuç veren corona virüs testi geliştirildi21:34 - İtalya'da bir günde corona virüsten 368 ölüm! (Corona virüste son durum)19:07 - Türkiye'de corona virüs vaka sayısı 5'e yükseldi15:03 - Corona virüs semptomları nelerdir? Covid-19’u alerji, grip ve nezledenayıran özellikleri nelerdir?14:53 - Diyanet İşleri Başkanı Erbaş'tan yeni tip corona virüs açıklaması13:06 - Dünya tarihini etkileyen 10 pandemi salgını!12:57 - Türkiye'de ikinci corona virüs vakası gerçekleşti12:43 - Ebola'yı keşfeden Belçikalı bilim insanı Peter Piot'tan korkutan corona virüs açıklaması14:15 - Çinli salgın uzmanı Zhong Nanshan: Corona virüs salgını Haziran'da sona erecek (Corona virüste son durum)21:35 - Dünya Sağlık Örgütü corona virüsü pandemi ilan etti11:08 - Corana virüs dünyada hızla yayılıyor! (Corana virüste son durum)01:04 - Türkiye'de ilk Corona virüs vakası!00:07 - Bakan Koca: Türkiye'de corona virüs olma ihtimali çok yüksek22:00 - Corona virüste son durum!17:30 - ABD'nin Suriye Özel Temsilcisi Jeffrey'den İdlib ateşkesi ile ilgili açıklama14:55 - Ali Babacan'ın parti kuruluş dilekçesi İçişleri Bakanlığı'na sunuldu23:55 - İtalya'da corona virüs bilançosu ağırlaşıyor!23:42 - Fransa Kültür Bakanı Franck Riester corona virüse yakalandı23:31 - Eski Adalet Bakanı Şevket Kazan hayatını kaybetti!21:47 - Rusya'daki İdlib zirvesinden ateşkes kararı çıktı (Erdoğan-Putin görüşmesi sonrası açıklama)12:46 - İngiliz bilim adamı: Corona virüs savaşını kaybettik11:27 - Bahar Kalkanı Harekatı'nda 2 asker hayatını kaybetti, 6 asker yaralı11:36 - Şubat ayı enflasyon rakamları belli oldu23:52 - Corona virüs bilançosu ağırlaşıyor ( Corona virüste son durum)23:48 - İtalya, Güney Kore ve Irak'a corona virüs salgını nedeniyle uçuşlar durduruldu23:29 - ABD'de corona virüsten ilk ölüm meydana geldi! (Corona virüs salgınında son durum)23:17 - İşte corona virüse karşı alınacak önlemler23:12 - YouTube Ekim 2019 ile Aralık 2019 arasında 5.8 milyon videoyu sildi10:50 - Hatay Valisi Doğan: Suriye İdlib'de 33 asker şehit, 32 yaralı10:47 - Rusya'dan İdlib'deki hava saldırına ilişkin açıklama01:42 - Suriyeli mültecilerine Avrupa kapıları açıldı20:12 - Corona virüs dünyada can almaya devam ediyor (Corona virüsünde son durum)12:53 - AK Parti/Çelik: Suriye rejimine verilen süre dolunca TSK görevini yerine getirecek00:28 - MSB: İdlib'de iki asker şehit oldu00:45 - İran'dan getirilen 132 yolcuya corona virüsü karantinası!22:43 - Corona virüsü dünyada hızla yayılıyor!18:51 - Çin'in Rusya Büyükelçisi Hanhui: Corona virüse karşı aşı geliştirdik23:46 - İran'daki 5,9'luk deprem Van'ı da vurdu: Başkale'de 9 kişi hayatını kaybetti!03:53 - Van'da 5 kişi Corona virüs şüphesiyle tedavi altına alındı22:15 - İdlib'de saldırı sonucu bir asker hayatını kaybetti!02:27 - Corona virüs salgınında son durum!23:19 - Cumhurbaşkanı Erdoğan ile Rusya Devlet Başkanı Putin İdlib'i görüştü
Henüz yorum yapılmamış. Yorum yapmak için tıklayın
lütfen bekleyiniz
Yorumunuz:
Yazarın Diğer Makaleleri

Son Haberler Bölümler